Erol Taşdelen | bankavitrini.com

Küresel servet yönetimi dünyasında dikkat çekici bir hareketlilik yaşanıyor. Uzun yıllardır ultra zenginlerin en gözde finans merkezlerinden biri olan Dubai, ilk kez ciddi bir güvenlik ve jeopolitik risk tartışmasının merkezine girdi. Özellikle Asyalı yüksek varlıklı ailelerin bir kısmı, Dubai’de tuttukları nakit varlıkları, gayrimenkulleri ve aile ofislerini Singapur, Hong Kong ve hatta İstanbul gibi alternatif merkezlere taşıma planları yapıyor.

Uluslararası haber ajansı Reuters’ın aktardığına göre bazı hukuk ve servet danışmanlık şirketleri, yalnızca birkaç gün içinde 10–20 aile ofisinin taşınma veya yeniden yapılandırma için bilgi aldığını belirtiyor. Hatta bazı danışmanlar, ortalama 50 milyon dolar büyüklüğünde portföye sahip müşterilerin Dubai’den çıkmak için hızlı kararlar almak istediğini ifade ediyor.

Bu gelişme tek başına bir şehir değişimi değil. Aslında küresel sermayenin “güvenli liman” anlayışının değiştiğini gösteren önemli bir sinyal.

Dubai’nin “Güvenli Liman” Hikâyesi Sarsılıyor mu?

Son 10 yılda Dubai, küresel servetin en hızlı büyüyen merkezlerinden biri haline geldi.

Bu yükselişin temel nedenleri şunlardı:

• Düşük vergi politikası

• Esnek şirket kurma süreçleri

• Güçlü finans merkezi altyapısı

• Yaşam kalitesi ve güvenlik

• Avrupa–Asya–Afrika arasında stratejik konum

Dubai Uluslararası Finans Merkezi (DIFC), bugün yüzlerce varlık yönetim şirketi ve yüzlerce aile ofisine ev sahipliği yapıyor. Dünyanın en büyük servetlerinin önemli bir bölümü burada yönetiliyor.

Ancak son dönemde Ortadoğu’daki jeopolitik gerilimlerin artması, özellikle İran merkezli risklerin Körfez bölgesine yaklaşması, Dubai’nin uzun yıllardır pazarladığı “istikrar adası” imajını test etmeye başladı.

Ultra zengin yatırımcılar için en kritik konu vergi değildir.

En kritik konu servetin fiziksel ve hukuki güvenliğidir.

Jeopolitik risk arttığında sermaye doğal olarak daha öngörülebilir merkezlere doğru hareket eder.

Yeni Güvenli Liman: Singapur

Dubai’den çıkış düşünen Asyalı yatırımcıların ilk baktığı yer Singapur.

Bunun nedeni oldukça net.

Singapur;

• güçlü hukuk sistemi

• siyasi istikrar

• güçlü bankacılık sistemi

• gelişmiş servet yönetimi altyapısı

ile dünyanın en kurumsal finans merkezlerinden biri.

Son yıllarda Singapur’da kurulan family office (aile ofisi) sayısı patlama yaşadı. Birkaç yıl önce yüzlerle ifade edilen bu sayı bugün binler seviyesine ulaşmış durumda.

Özellikle Çin, Tayvan, Endonezya ve Hindistan kökenli servet sahipleri için Singapur;

• hem güvenli
• hem de kültürel olarak yakın bir finans merkezi.

Bu nedenle Dubai’deki bazı Asyalı aileler için “eve dönüş limanı” olarak görülüyor.

Hong Kong Yeniden Sahneye Çıkıyor

Bir dönem siyasi gelişmeler ve Çin etkisi nedeniyle bazı yatırımcıların temkinli yaklaştığı Hong Kong, şimdi yeniden alternatif olarak konuşuluyor.

Hong Kong’un en önemli avantajları:

• Çin sermayesi ile küresel finans arasında köprü olması

• güçlü bankacılık sistemi

• derin sermaye piyasaları

• yatırım fonları için geniş altyapı

Özellikle Çinli ve Kuzey Asyalı servet sahipleri için Hong Kong, Dubai’ye göre daha tanıdık ve operasyonel olarak daha entegre bir merkez.

Ancak burada risk tamamen ortadan kalkmış değil.

Dubai’deki risk jeopolitik, Hong Kong’daki risk ise daha çok politik ve yönetişim temelli.

Yatırımcılar bu iki risk arasında denge kurmaya çalışıyor.

İstanbul Neden Konuşuluyor?

Reuters analizlerinde dikkat çeken bir diğer nokta ise İstanbul’un da alternatif merkezler arasında anılması.

İstanbul henüz Singapur veya Hong Kong kadar oturmuş bir küresel servet merkezi değil.

Ancak son yıllarda bazı gelişmeler dikkat çekiyor:

• İstanbul Finans Merkezi’nin kurulması

• bölgesel finans hub hedefi

• gayrimenkul yatırımlarındaki artış

• vatandaşlık programları

• Avrupa–Orta Doğu–Asya arasında stratejik konum

Özellikle bazı yatırımcılar için Türkiye;

• yatırım fırsatı
• gayrimenkul pazarı
• bölgesel erişim

gibi avantajlar sunabiliyor.

Bu nedenle İstanbul bugün için tam bir güvenli liman değil, ancak potansiyel alternatif merkez olarak konuşulmaya başladı.

Yeni Dönemin Gerçeği: Çok Merkezli Servet Stratejisi

Ultra zenginlerin davranışı bize yeni bir trendi gösteriyor.

Artık servet tek bir şehirde tutulmuyor.

Yeni model şöyle işliyor:

• Dubai → şirket ve yaşam merkezi

• Singapur → likidite ve portföy yönetimi

• Hong Kong → Asya finans piyasaları

• Londra / İsviçre → hukuk ve varlık koruma

• İstanbul → gayrimenkul ve bölgesel yatırım

Yani servet artık tek limana değil çok limana dağıtılıyor.

Bu stratejiye finans dünyasında “multi-jurisdiction wealth strategy” deniyor.

Bankavitrini Yorumu

Dubai’den yaşanan bu sessiz servet hareketi bize önemli bir gerçeği hatırlatıyor:

Zenginler vergi avantajı için değil, güven için yer değiştirir.

Bir finans merkezi olmak için yalnızca lüks konutlar veya düşük vergi yetmez.

Gereken şey:

• güçlü hukuk sistemi

• öngörülebilir ekonomi politikası

• uluslararası finans altyapısı

• güçlü bankacılık sistemi

• küresel güven

Singapur ve Hong Kong’un başarısının arkasında tam olarak bu var.

Dubai’nin yaşadığı sarsıntı ise yeni bir soruyu gündeme getiriyor: 21. yüzyılın yeni güvenli limanı hangi şehir olacak?

Ve belki de asıl cevap şu: Artık tek bir liman yok.

Servet yeni dönemde limanlar arasında dolaşacak.