BANKA HABERLERİ

Banka numarasını kopyalayıp bilim ödüllü profesörü 1 milyon lira dolandırdılar

İstanbul’da, kendini banka görevlisi olarak tanıtan dolandırıcı sigorta iptali yapacağını belirterek TÜBİTAK Bilim Ödülü sahibi Prof. Dr. Mehmet Güneş’in hesabından 1 milyon lira çekti. Bankanın müşteri hizmetlerinin numarasının kopyalanması üzerine yönlendirilerek 500 bin lira kredi çeken ve hesabındaki 500 bin lirayı da dolandırıcılara gönderen Güneş, “Para aktarımı yapılırken bana IBAN numarası verilmedi. Sadece bir kimlik numarası verildi ama bunun kimlik numarası olduğu da söylenmiyor. Size şimdi bir numara veriyorum onu yazın diyorlar, sonra 500 bin TL yazdırırken de 50-00-00 gibi yazdırıyorlar ki meblağ olduğunu anlamayayım. O kadar profesyonelce yapılıyor ki bankanın sistemi kullanılıyor. Banka beni arıyor, banka beni dolandırmaz diyorsunuz” dedi.

Yayınlanma:

1 yıl önce

22/02/2025

Yazan:

BankaVitrini

TÜBİTAK Bilim Ödülü alan Prof. Dr. Mehmet Güneş, banka personeli olduğunu belirten dolandırıcılar tarafından arandı. Bankanın müşteri hizmetlerinin numarası kopyalandı. Güneş’i arayanlar yönlendirilerek sigorta iptal işlemi yapılacağını söylendi. Ancak yönlendirmelerle Güneş 500 bin liralık kredi başvurusunda bulundu. Kimlik bilgilerine sahip olan dolandırıcılar, çeşitli yöntemlerle güven kazanmasının ardından bakiyede bulunan 500 bin lira için de aktarım yaptırarak izini kaybettirdi. Güneş 1 milyon lira dolandırıldı.

Banka numarasını kopyalayıp bilim ödüllü profesörü 1 milyon lira dolandırdılar

‘BANKA NUMARASI OLDUĞU İÇİN GÜVENDİM’

Prof. Dr. Güneş, “Kurumumuzun çalıştığı bankadan aranıyordum son bir haftadır, müşteri hizmetlerinden, fakat yanıt vermiyordum. Bunun üzerine bir cep telefonundan arandım ve bana banka hesabının sigortasının iptal işlemi için arandığım söylendi. Bu arada bana ulaşamadıklarını söylediler çünkü engellemiştim müşteri hizmetleri numarasını. Bana ulaşamadıklarını, mobil internetimi açmamı, aynı zamanda blokeyi de kaldırmamı istediler, telefon blokesini. Ben o blokeyi kaldırınca, hem mobil bankadan bana işlem yaptırıp, bir taraftan da müşteri hizmetlerinden hem arama hem de mesaj gönderme şeklinde yapmam gereken işlemleri yaptırıyorlardı. Sigorta iptali için onay yapacağız bunun için şu adımları takip edin, şu tuşa basın, şunu kabul edin, şunu onaylayın şeklinde anlık kredi çekiyorlarmış. Fakat ben bunu tabii o an için çok da hızlı yapıyoruz işlemleri diye anlayamadım. Bir banka personeli beni arayıp da yaptığınız işlem şüphelidir, 500 bin liralık bir işlem yapılıyor, iki defa yapıldı, hiçbir şekilde uyarılmadım. İşlem bu şekilde, para aktarımı yapılırken de bana IBAN numarası verilmiyor. Sadece bir T.C. kimlik numarası ama bunun T.C. kimlik numarası olduğu da söylenmiyor. Size şimdi bir numara veriyorum, onu yazın diyor. Sonra 500 bini yazdırırken de 50-00-00 diyor ki meblağ olduğunu anlamayayım. Bu şekilde bir işlem ve bu arada bankadan bana hiçbir şekilde uyarı gelmiyor. Sadece dediğim gibi işlemi onaylıyor musunuz diyor. Zaten ben o işlemi orada yapıyorum yani bilmediğim başka bir şey demiyor. Bana, bu yaptığınız işlem şüphelidir, bununla ilgili siz mi bu işi yapıyorsunuz denmiyor veya hiçbir şekilde aranmıyorum. Ben bu konuyu anladım, yanımda da bir profesör arkadaşım daha vardı. Hatta o bana ‘Mehmet Hoca sen bunu nasıl anladın ‘ dedi. O kadar profesyonelce yapılıyor ki, bankanın sistemi kullanılıyor ve ben o sırada bankaya tamamen güvendim, banka beni arıyor, dolandırmaz diyorsunuz. Böyle sofistike bir işlem yapılıyor” dedi.

‘1 MİLYON TL HESABIMDAN BOŞALTILMIŞ OLDU’

Güneş, işlemlerden birinde onay kodu almadığını belirterek, “Ben anladığım anda durdurun her şeyi dedim. Çünkü hala yüzde 100 emin değilim banka olup olmadığından. Onlar durduramayız deyince savcılığı arayacağım dedim, kapattılar hemen. Ben anladıktan sonra aynı müşteri hizmetlerinden bankayı aradım. Dedim ki, bakın biraz önce bana böyle bir işlem yapıldı, hesabım boşaltıldı, işlemleri çabuk durdurun. Durdurmadılar, yarım saat içerisinde iki defa da 500-500 olmak üzere 1 milyon liralık işlem yapılıyor ve hiç kimsenin umurunda değil. Bankaya şikayette bulunduğumda da bana ‘Biz size onay kodu gönderdik’ diyor. Zaten gönderdiğin onay kodu benim yaptığım işlem, bunun yanlış olduğunu bilsem yapmam ki. Beni uyarman lazım, beni orada dolandırmak isteyen insanlarla baş başa bırakıyorsun ve diyorsun ki ben onay kodu gönderdikten sonra gerisi beni ilgilendirmez. Buradan da bütün yetkililere de sesleniyorum; halkın bu şekilde bankalar tarafından yalnız bırakılmasına savunmasız bırakılmasına müsaade etmesinler. Ben bu işlemleri yaparken, 500 bin liralık bir işlemde onay kodu geldi, diğer 500 bin liralık işlemde ise onay kodu gelmedi. Ben bunu bankanın müdürüne gidip söylediğimde, baktı, hiçbir şey demedi. Ben bunu bir araştırayım deyip kapattı. Bir daha da bana kimse dönmedi. Bu şekilde, tamamen denetimden uzak bir şekilde iki defa da 500-500 olmak üzere 1 milyon TL hesabımdan boşaltılmış oldu. Dediğim gibi beni arayan kişi benim adımı soyadımı söyleyerek benimle konuştu. Yani kiminle konuştuğunu ve bir de bankada benim anlık kredi limitimin 500 bin lira olduğunu da biliyordu. Sistemi çok iyi biliyorlar. Tabii ki burada kesin bir şey diyemem ama bunun bankacılık alanında uzman bir kişi tarafından yapıldığına eminim” ifadelerini kullandı.

‘BANKALARIN GÜVENLİK SİSTEMLERİNİN DEVREYE GİRMESİ GEREK’

Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık, numaraların yurt dışı hatları üzerinden kopyalandığını belirterek, “Bilgileri sunuyorlar, kişisel verileri, kimlik bilgilerini de aynı şekilde sanal ortamdan edinmek çok kolay. Bu bilgileri de söyledikten sonra ikna ediyorlar ve daha sonraki süreçte sizden mobil uygulama üzerinden işlem yapmanızı istiyorlar. Aslına bakarsanız bu işlem tamamen güven tesis edildikten sonra sizin adınıza kredi çekim işlemi gerçekleştiriliyor. Ve daha sonra süreçte özellikle telefonunuza gelen şifrenin de mutlaka kendilerinde kalmaması gerektiğini söylüyorlar. Asla söylemeyin diyorlar. Bunun temel sebebi güven tesis etmek. Profesyonel bir müşteri hizmetlerinde aradığınızda aynı şekilde bilgi verir. Buraya kadar her şey normal fakat bundan sonraki süreçte mobil uygulamaya da girdikten sonra parayı istenilen hesaba aktarmanız amaçlanıyor. Ama burada da profesyonel bir şekilde çalışıyorlar, bedeli tek tek söylüyorlar. Şimdiye kadar bu kadar kredi çekilmemiş bir hesaptan böyle bir kredi çekiliyorsa; orada bankaların güvenlik sistemlerinin devreye girmesi gerek. Elbette ki gelen kodu müşteri temsilcisi gibi var olan kişi sisteme girdiriyor fakat burada sistemin de kendine göre bir otokontrol oluşturması gerekmektedir. Sabit hat numaralardan arandığınızda bankanın numarasını görünce ister istemez güvenmeye başlıyorsunuz. Fakat dolandırıcılar özellikle yurt dışından almış oldukları hatlar aracılığıyla, aynı banka numarasını oluşturuyorlar. Fakat orada vatandaşı tuzağa düşürebilmek için ne yapıyorlar? Başına o ülkenin kodunu koyuyorlar. Mesela 9 numarasını koyuyorlar, 0 numarasını ekstradan koyuyorlar. Siz tabii o arama geldiğinde ona bakmıyorsunuz, direkt olarak diyorsunuz ki tamam benim bankanın müşteri hizmetlerinden arama gerçekleştiriyor diyorsunuz, orada zaten sizi tuzağa düşürüyorlar” şeklinde konuştu.

‘NUMARALARIN BAŞINDA KODLAR VARSA MUTLAKA ŞÜPHE EDECEKSİNİZ’

Kırık, “Yapay zekanın bankacılık sektöründe kullanılması son derece önemli. Çünkü yapay zeka, müşterinin bilgilerini analiz eder. Ne kadar kredi çekmiş şimdiye kadar ne kadar işlem olmuş bunun ortalamasını alır. Ve anormal bir işlem olduğunda hemen müşteri hizmetlerini, ilgili bankayı uyararak aslında o hesabın aktarılmasının önüne geçebilir. Tabii burada bazen çok farklı işlemler de uyguluyorlar. ‘Patates’ hatlar çok yoğun şekilde kullanılıyor. Nedir bu patates hatlar? Özellikle başkalarının üzerine alınmış ya da vefat eden insanlar üzerine alınmış numaraları da kullanıyorlar. Onların hatlarını kapatmıyorlar, kullanıyorlar fakat aradığınızda hiçbir zaman ulaşma şansınız olmuyor. Bunun başında kodlar varsa mutlaka şüphe edeceksiniz. 09’lu kodlar varsa, 08’li kodlar varsa şüphe edeceksiniz. Bir de ben bankacıyım sizi bankadan arıyorum şu işlemleri yapmamız lazım diyen biri varsa her zaman şüpheli yaklaşacaksınız. Telefonu kapatacaksınız, direkt olarak kendiniz ilgili bankanın telefon numarasını arayacaksınız. Beni az önce işte şu dakikada bir kişi aradı, sizden aradığını söyledi. Bu işlem size mi ait diye teyidini alacaksınız. Teyit almadığınız takdirde, telefon dolandırıcılığına ciddi meblağlar kaptırabilirsiniz. Biliyorsunuz dolandırıcılar yurtdışı hatları kullandıkları için burada bazen konum bilgilerini açmamız faydalı oluyor. Çünkü arama geldiğinde konum bilgileri açıksa o aramanın hangi ülkeden yapıldığını otomatik olarak görmüş oluyorsunuz. Çünkü sanal numaraları da biliyorsunuz çok fazla kullanılıyor uygulama dükkanlarından elde edilen. Bunlar bile aslına bakarsanız bizim hayatımızı kurtarabilir. Ve şunu da her zaman söylememiz lazım. Gerek e-Devletten, gerek mobil uygulamalarda her zaman çift faktörlü doğrulama kullanmak oldukça önemlidir. Özellikle bankadan arıyorum, savcılıktan arıyorum diyen kişilere asla itibar etmemelisiniz. Mutlaka telefonu kapatıp hemen, hızlıca ilgili bankanın resmi numarası üzerinden dönüş sağlamalısınız” dedi.

Görüntülenme: 4590

İlgili Etiketler:

Emisyon Ticaret Sistemi’ni (ETS) nedir?

Anadolubank’tan uluslararası piyasalarda ilk sermaye benzeri tahvil ihracı

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

KGF Akbank Mobil’de

Akbank Genel Müdürü Kaan Gür, “Son yıllarda attığımız adımlarla da Akbank Mobil’i KOBİ’lerimizin günlük iş akışının doğal bir parçası haline getirdik ve birçok süreci uçtan uca dijitalleştirdik” dedi

Yayınlanma:

2 gün önce

20/07/2026

Yazan:

BankaVitrini

Kredi Garanti Fonu (KGF) ve Akbank, KGF kefaletli kredi başvurusunu dijital kanala taşıyan yeni işbirliğini imza töreniyle duyurdu.

İstanbul’da düzenlenen imza törenine, Akbank Genel Müdürü Kaan Gür ile KGF Genel Müdürü Hasan Basri Kurt katıldı.

Törende duyurulan işbirliğiyle KGF kefaletli kredi, uçtan uca dijital kanala taşındı. Akbank’ın Dijital KGF Kredisi sayesinde KOBİ’ler, daha önce yalnızca şubeden yürütülebilen KGF kefaletli kredi süreçlerini artık Akbank Mobil’den tamamlayabilecek.

Yeni uygulama, özellikle teminat desteğine ihtiyaç duyan KOBİ’lerin krediye hızlı ve uçtan uca dijital bir süreçle erişmesini sağlayarak önemli bir kolaylık sunuyor. Şahıs firmaları 2,2 milyon liraya, tüzel firmalarsa 5 milyon liraya kadar sunulan kredilerden 36 aya varan vade imkanıyla Akbank Mobil üzerinden yararlanabiliyor.

KGF kefaletli kredide dijital dönüşüm

Etkinlikte konuşan Akbank Genel Müdürü Gür, teknolojiyi, işletmelerinin hayatını kolaylaştırmak için kullandıklarını söyledi.

Gür, son yıllarda attıkları adımlarla Akbank Mobil’i KOBİ’lerin günlük iş akışının doğal bir parçası haline getirdiklerini ve birçok süreci uçtan uca dijitalleştirdiklerini dile getirdi.

İşbirliğiyle müşterilerinin Dijital KGF kredisine Akbank Mobil üzerinden dakikalar içinde ulaşabildiğine dikkati çeken Gür, böylece KGF kefaletli kredinin Türkiye’de ilk kez tamamen dijital bir süreçle sunulduğunu anlattı.

Gür, KGF’nin bu yenilikçi uygulamayı hayata geçirirken ilk işbirliğini Akbank ile gerçekleştirmesinden dolayı büyük bir mutluluk duyduklarının altını çizdi.

KGF Genel Müdürü Hasan Kurt da temel ödevlerinin KOBİ’lerin finansmana etkin erişimini sağlamak olduğunu söyledi.

Türkiye’nin istihdam ve büyümede bel kemiğini oluşturan işletmelerin hem yatırım hem de işletme sermaye ihtiyaçlarını karşılamak üzere bankalarla yoğun bir çalışma yürüttüklerini vurgulayan Kurt, uçtan uca dijital bir kefalet sürecini Akbank ve KGF işbirliği ile hayata geçirmenin mutluluğunu yaşadıklarını kaydetti.

Kurt, yoğun ve titiz bir çalışma sürecini birlikte yürüttüklerini ve bu sonucun ortaya çıktığını dile getirerek, karşılıklı güven ve profesyonel sorumluluk içinde yürüyen süreçte Akbank Genel Müdürü Gür’ün konunun her adımının takipçisi olduğunu sözlerine ekledi.

Görüntülenme: 20085

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Bankacılara da Yeşil Pasaport Verilsin

Yayınlanma:

4 gün önce

19/07/2026

Yazan:

Erol Taşdelen

Kamu Bankası Çalışanına Yok, Bazı Meslek Gruplarına Var… Tartışma Büyüyor

Türkiye’de yeşil pasaport (hususi damgalı pasaport) uzun yıllardır belirli kamu görevlileri ve bazı özel statülü meslek gruplarına tanınan önemli bir ayrıcalık olarak uygulanıyor. Son dönemde ise bu kapsamın genişletilmesine yönelik peş peşe kanun teklifleri TBMM’ye sunulurken; ülke ekonomisinin en stratejik sektörlerinden biri olan bankacılık sektörünün bu hakkın tamamen dışında bırakılması sektör içinde yeniden tartışılmaya başlandı. Meclis gündemine mühendislerden mimarlara, diş hekimlerinden veteriner hekimlere kadar birçok meslek grubu için yeşil pasaport teklifleri gelirken, yaklaşık 200 bini aşkın bankacıyı temsil eden sektör için bugüne kadar benzer bir düzenleme bulunmuyor.

Bankacılar neden bu talebi dile getiriyor?

Bankacılık artık yalnızca kredi kullandıran klasik bir sektör olmaktan çıktı.

Bugün bankacılar;

Uluslararası finans kuruluşlarıyla çalışıyor,
Avrupa ve ABD’deki regülasyonları takip ediyor,
Basel kriterleri,
AML/KYC,
FATF,
ESG,
Dijital bankacılık,
Yapay zeka,
Siber güvenlik,
SWIFT,
uluslararası ödeme sistemleri gibi konularda sürekli yurtdışı temasları yürütüyor.

Özellikle;

dış ticaret finansmanı,
proje finansmanı,
yatırım bankacılığı,
sendikasyon kredileri,
ihracat finansmanı,
fintech iş birlikleri

gibi alanlarda çalışan binlerce bankacı yıl içerisinde çok sayıda uluslararası seyahat gerçekleştirmek zorunda kalıyor.

Bankacılık sektörü temsilcilerine göre bu durum, yeşil pasaport talebinin temel gerekçelerinden biri haline geliyor.

Kamu bankalarında çalışanlar da alamıyor

İşin dikkat çeken yönlerinden biri ise;

Türkiye’nin en büyük kamu bankaları olan;

Ziraat Bankası
Halkbank
VakıfBank

çalışanlarının büyük bölümünün de yeşil pasaport hakkına sahip olmaması.

Sadece özelleştirme öncesi belirli statülerde görev yapan bazı eski personeller için geçmişten gelen özel hükümler bulunurken, günümüzde göreve başlayan kamu bankası çalışanları bu kapsamın dışında kalıyor.

Bu nedenle sektör içinde; “Kamu adına çalışan bankacıya bile yeşil pasaport verilmezken, farklı birçok meslek grubu için yeni teklifler hazırlanıyor” eleştirileri dile getiriliyor.

Kimler bugün Yeşil Pasaport alabiliyor?

Mevcut mevzuata göre başlıca gruplar şunlar:

Kamu kesimi

1., 2. ve 3. derece devlet memurları
Aynı derecedeki bazı sözleşmeli kamu görevlileri
Emekli olduktan sonra bu hakkı koruyan kamu görevlileri

Siyasi görevler

Eski milletvekilleri
Eski bakanlar

Yerel yönetimler

Büyükşehir belediye başkanları
İl ve ilçe belediye başkanları (görev süresince)

Devlet sporcuları

Uluslararası başarı kazanmış devlet sporcuları

İhracatçılar

Belirli ihracat hacmini sağlayan ihracatçı firmaların yetkilileri de belirli kontenjanlar dahilinde hususi damgalı pasaport alabiliyor.

TBMM’de hangi meslek grupları için teklifler var?

Son dönemde Meclis’e sunulan teklifler incelendiğinde kapsamın giderek genişletilmeye çalışıldığı görülüyor.

Mühendisler

En az 15 yıl kıdeme sahip TMMOB üyeleri için yeşil pasaport verilmesini öngören teklif İçişleri Komisyonu’nda bekliyor.

Mimarlar

Mühendislerle birlikte teklif kapsamında yer alıyor.

Diş Hekimleri

15 yıl kıdeme sahip diş hekimleri için teklif verildi.

Veteriner Hekimler

Aynı teklif içerisinde bulunuyor.

Avukatlar

Belirli kıdeme sahip avukatlara yönelik farklı kanun teklifleri de Meclis gündemine taşındı.

Bankacılar neden kapsam dışında?

Aslında bankacılık;

Türkiye’nin finansal istikrarını yöneten,
ihracatı finanse eden,
yatırımları organize eden,
dış finansmanı sağlayan,
uluslararası sermaye girişlerinde kritik rol oynayan

stratejik sektörlerden biri.

Bugün;

sendikasyon kredileri,
Eurobond işlemleri,
IFC,
EBRD,
Dünya Bankası,
Asya Altyapı Yatırım Bankası,
uluslararası yatırım fonları

ile sürekli temas halinde çalışan binlerce bankacı bulunuyor.

Buna rağmen sektör çalışanlarının hiçbirinin meslekleri nedeniyle yeşil pasaport hakkı bulunmuyor.

Dünyadaki uygulamalar ne gösteriyor?

Birçok ülkede pasaport ayrıcalıkları daha çok diplomatik statüye bağlı olarak veriliyor.

Ancak iş insanlarına ve stratejik sektör çalışanlarına;

hızlı vize,
uzun süreli çok girişli vizeler,
fast-track uygulamaları,
güvenilir yolcu programları

gibi kolaylıklar sağlanıyor.

Türkiye’de ise bu kolaylıkların önemli bölümü ihracatçılar için uygulanırken bankacılık sektörü aynı kapsamda değerlendirilmiyor.

Sektörün ekonomik büyüklüğü

Türk bankacılık sektörü;

yaklaşık 200 bin kişiye doğrudan istihdam sağlıyor,
Türkiye ekonomisinin finansmanını yürütüyor,
yüz milyarlarca dolarlık dış finansman işlemlerini organize ediyor,
ihracat finansmanının ana aktörü konumunda bulunuyor.

Bu nedenle sektör temsilcileri; “uluslararası rekabet gücü açısından bankacılara da belirli kriterlerle yeşil pasaport verilmesi gerektiğini” savunuyor.

Olası model ne olabilir?

Tüm bankacılara sınırsız bir hak yerine;

örneğin;

en az 15 yıl kıdeme sahip,
BDDK lisanslı bankalarda çalışan,
uluslararası işlemlerde görev yapan,
belirli unvan seviyesine ulaşmış

bankacılar için kademeli bir model oluşturulabileceği ifade ediliyor.

Benzer kriterler ihracatçılar ve bazı meslek grupları için zaten uygulanıyor.

Bankavitrini Analizi

Kamu yönetimi, yeşil pasaportu yıllar içinde yalnızca kamu görevlilerine özgü bir ayrıcalık olmaktan çıkarıp belirli ekonomik ve mesleki katkı sağlayan grupları da kapsayacak şekilde genişletmeye başladı.

Mühendisler, mimarlar, diş hekimleri, veteriner hekimler ve avukatlar için peş peşe teklifler hazırlanırken; Türkiye ekonomisinin finansmanını sağlayan bankacılık sektörünün bu tartışmaların dışında kalması dikkat çekiyor.

Özellikle kamu bankalarında görev yapan ve kamu adına uluslararası finansal ilişkileri yöneten profesyoneller açısından da bu durum “eşitlik” tartışmasını beraberinde getiriyor.

Bankacılara yeşil pasaport verilmesi, yalnızca bir seyahat kolaylığı değil; Türkiye’nin finans sektörünün uluslararası rekabet gücünü artırabilecek, finans diplomasisini destekleyebilecek ve sektör çalışanlarına verilen kurumsal değerin bir göstergesi olarak da değerlendirilebilir.

Bu nedenle önümüzdeki dönemde TBMM gündemine bankacılık sektörü için de benzer bir kanun teklifinin gelip gelmeyeceği, finans çevrelerinin yakından takip edeceği başlıklardan biri olmaya aday görünüyor.

Görüntülenme: 69512

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Yurt Dışı Eğitim mağdurları: Chargeback ile Para İadesi Alabilir

Yurt Dışındaki Okula Kayıt Yaptırıp Eğitim Alamayan Öğrenciler Dikkat! Kredi Kartıyla Ödenen Eğitim Ücretleri Geri Alınabilir mi?

Yayınlanma:

4 gün önce

18/07/2026

Yazan:

Erol Taşdelen

Alınmayan Hizmet İçin Chargeback (Ters İbraz) Hakkı Gündemde

Son dönemde özellikle dil okulları, yaz okulları, üniversite hazırlık programları ve özel eğitim kurumlarına kayıt yaptıran çok sayıda Türk öğrenci ve veli; vize reddi, okulun kapanması, programın iptal edilmesi, eğitimin başlamaması veya vaat edilen hizmetin sunulmaması gibi nedenlerle önemli mağduriyetler yaşamaya başladı.

Bu mağduriyetlerin önemli bir bölümünde ödemeler kredi kartı ile gerçekleştirildi.

Oysa birçok tüketicinin bilmediği önemli bir hak bulunuyor: Kredi kartıyla ödenen ancak karşılığında hizmet alınamayan eğitim ücretleri için bankaya “Chargeback (Ters İbraz / Harcama İtirazı)” başvurusu yapılabiliyor.

Bankacılık sektörü açısından bu süreç oldukça teknik olmakla birlikte, uluslararası kart kuruluşlarının kuralları tüketicilere önemli korumalar sağlıyor.

Bankaya Başvurmak İlk Adım

Öncelikle unutulmaması gereken konu şudur: Burada dava açılması ilk aşama değildir.

İlk yapılması gereken işlem; Ödemeyi yapılan kredi kartını çıkaran bankaya harcama itirazında bulunmaktır.

Bu işlem bankacılık sektöründe;

Chargeback
Ters İbraz
Harcama İtirazı
Dispute

olarak adlandırılır.

Chargeback Nedir?

Chargeback; Kart sahibinin; “Ben bu hizmeti alamadım” veya “Satıcı sözleşmedeki yükümlülüğünü yerine getirmedi” iddiasıyla bankasından yaptığı resmi geri ödeme talebidir.

Burada dikkat edilmesi gereken konu; Bu hak yalnızca dolandırıcılık işlemleri için değildir.

Aynı zamanda;

hizmet verilmemesi
eksik hizmet
iptal edilen organizasyon
kapanan okul
hiç başlamayan eğitim

gibi durumlarda da kullanılabilir.

Eğitim Hizmeti İçin de Geçerlidir

Visa ve Mastercard kurallarına göre; “Hizmet sunulmaması” chargeback sebeplerinden biridir.

Bu nedenle;

yurtdışı dil okulu
üniversite
yaz okulu
eğitim danışmanlığı
sertifika programı

gibi eğitim hizmetleri de kapsam içine girebilir.

Hangi Durumlarda Para Geri Alınabilir?

En sık karşılaşılan örnekler şunlar:

1- Okul hiç açılmadı

Ödeme yapıldı.

Ancak okul faaliyet göstermedi.

2- Eğitim başlamadı

Kayıt yapıldı.

Ancak eğitim verilmedi.

3- Vize reddi sonrası okul ücret iadesi yapmadı

Bazı sözleşmelerde; Vize reddinde ücret iadesi yazmasına rağmen ödeme yapılmayabiliyor.

4- Okul iflas etti

Faaliyet durduğu için hizmet alınamadı.

5- Danışman firma ortadan kayboldu

Ödeme alınmasına rağmen okul kaydı yapılmadı.

6- Eğitim çevrimiçine çevrildi

Yüz yüze eğitim vaat edilmesine rağmen tamamen farklı hizmet sunuldu.

7- Eğitim iptal edildi

Program hiç başlamadı.

Banka Süreci Nasıl İşliyor?

Süreç genel olarak şu şekilde ilerliyor.

1. Kart sahibi bankaya başvuruyor.

Belgelerini sunuyor.

↓

2. Banka inceleme yapıyor.

↓

3. Kart kuruluşuna (Visa/Mastercard) başvuruyor.

↓

4. İşlem iş yerine iletiliyor.

↓

5. İş yeri savunma yapıyor.

↓

6. Haklı bulunursa ücret karta iade ediliyor.

Bankaya Hangi Belgeler Verilmeli?

Ne kadar güçlü belge sunulursa başarı ihtimali de o kadar yükseliyor.

Örneğin;

ödeme dekontu
kredi kartı ekstresi
okul sözleşmesi
kayıt belgesi
kabul mektubu
e-postalar
okulun iptal yazısı
vize reddi
hizmet verilmediğine ilişkin belgeler
danışman firma yazışmaları
ücret iadesinin reddedildiğini gösteren cevaplar

başvuru dosyasına eklenebilir.

Süre Sınırı Var mı?

Evet.

Chargeback işlemlerinde süre önemlidir.

Kart kuruluşlarının kurallarına göre başvuru süreleri işlem türüne göre değişebilmekle birlikte, hizmetin verilmesi gereken tarihten itibaren belirli süreler içinde itiraz edilmesi gerekir.

Bu nedenle mağduriyet oluşur oluşmaz bankaya başvurmak önem taşır.

Gecikme, hak kaybına yol açabilir.

Banka Başvuruyu Reddederse Ne Olur?

Her ret kararı kesin değildir.

Tüketici;

ek belge sunabilir,
yeniden değerlendirme talep edebilir,
tüketici hakem heyeti veya mahkemeye başvurabilir (uyuşmazlığın niteliğine göre),
gerekirse uluslararası kart kuralları kapsamında bankanın süreci nasıl yürüttüğünü sorgulayabilir.

Havale ile Ödeyenler Aynı Hakka Sahip mi?

Hayır.

Burada önemli fark oluşuyor.

Kredi kartı

Chargeback uygulanabilir.

Havale

Chargeback mekanizması yoktur.

Bu durumda;

sözleşme hükümleri,
hukuk davaları,
icra yolları

ön plana çıkmaktadır.

Dolayısıyla kredi kartıyla ödeme yapanlar önemli bir avantaja sahip olabiliyor.

Yurt Dışı Eğitim Sektöründe Yeni Risk

Son yıllarda;

artan döviz kuru,
bazı eğitim kurumlarının mali sorunları,
vize süreçlerinin uzaması,
öğrenci sayılarındaki dalgalanma

nedeniyle uluslararası eğitim sektöründe iptal edilen program sayısı da arttı.

Özellikle pandemi sonrası birçok ülkede eğitim modeli değişirken, bazı okullar hibrit veya çevrimiçi modele geçti.

Bu durum da yeni uyuşmazlıkların ortaya çıkmasına neden oldu.

Bankalar Açısından Risk

Chargeback sayısındaki artış; bankalar açısından da operasyonel yük oluşturuyor.

İhraççı banka; müşterisini korurken, iş yeri bankası (Acquirer) ise satıcıyı temsil ediyor.

Dolayısıyla;

belge incelemeleri
uluslararası kart kuralları
zaman yönetimi
hukuki değerlendirmeler

önem kazanıyor.

Eğitim Kurumları Açısından Sonuç

Chargeback oranı yükselen kurumlar;

daha yüksek komisyon ödeyebilir,
riskli iş yeri olarak sınıflandırılabilir,
ödeme alma kabiliyetini kaybedebilir,
kart kabul sözleşmeleri sona erebilir.

Bu nedenle eğitim kurumlarının sözleşme hükümlerine uygun davranmaları ve iptal/iade süreçlerini şeffaf yürütmeleri kritik önem taşıyor.

Uzmanlar Ne Öneriyor?

Uzmanlar, yurt dışı eğitim hizmeti satın almadan önce şu noktalara dikkat edilmesini öneriyor:

Sözleşmede iade koşullarını ayrıntılı okuyun.
Vize reddi halinde uygulanacak prosedürü yazılı olarak teyit edin.
Ödemeleri mümkünse kredi kartıyla yapın.
Tüm yazışmaları saklayın.
Hizmet sunulmadığında beklemeden bankanıza harcama itirazında bulunun.
Başvurunuza mümkün olduğunca fazla belge ekleyin.

Bankacılık Sektörü Açısından Değerlendirme

Dijital ödemelerin hızla arttığı günümüzde kredi kartı yalnızca bir ödeme aracı değil, aynı zamanda tüketici açısından önemli bir koruma mekanizması sunuyor.

Uluslararası kart sistemlerinin geliştirdiği Chargeback (Ters İbraz) uygulaması, tüketicilerin hiç alamadıkları veya sözleşmeye uygun şekilde sunulmayan hizmetler nedeniyle mağdur olmalarını önlemeyi amaçlıyor.

Özellikle yurt dışı eğitim, turizm, havayolu, etkinlik organizasyonları ve dijital hizmetlerde bu mekanizma her geçen yıl daha fazla kullanılıyor.

Bankalar açısından ise bu süreç, hem müşteri memnuniyetini korumak hem de uluslararası kart kuruluşlarının kurallarına uyum sağlamak bakımından büyük önem taşıyor.

Özet

Yurt dışında eğitim almak amacıyla kayıt yaptıran ancak çeşitli nedenlerle eğitim hizmetinden yararlanamayan öğrenciler ve veliler için kredi kartıyla yapılan ödemelerde chargeback (ters ibraz) önemli bir hukuki ve finansal başvuru yolu olabilir. Ancak her olay kendi sözleşmesi, ödeme şekli ve hizmetin sunulmama nedenine göre ayrı değerlendirilir. Başvurunun güçlü belgelerle ve gecikmeden yapılması, sürecin başarı şansını artırır.

Not: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Chargeback başvurularının kabulü; Visa ve Mastercard kuralları, kartı çıkaran bankanın incelemesi, iş yerinin savunması ve somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir. Her hizmetin otomatik olarak iade edileceği anlamına gelmez.

Erol TAŞDELEN – Ekonomist www.bankavitrini.com

Görüntülenme: 29909

Okumaya devam et