Connect with us

BANKA HABERLERİ

AVRUPA’YI PANDEMİ KRİZİNDE KÜRESEL KRİZİN ZEHİRLİ BORÇ MİRASI VURDU

Prof. Dr. Binhan Elif YILMAZ, Pandemi Krizinin Borç Krizine doğru gittiğini; ülkelerin GSMH’daki daralmanın dolayısı ile düşen büyüme oranlarının etkisinin de borç rasyolarını olumsuz etkilediğini ve ilerleyen zamanlarda borç krizini yönetmek yeni mücadele alanı olacağı üzerinde durdu.
,

Yayınlanma:

|

Son yıllarda şahit olduğumuz krizlerin en önemlileri, 2008 küresel krizi ve 2020 pandemi krizidir. Avrupa Birliği’ne (AB) üye ülkeler, hem bu krizlerden etkilenme kanalları hem de birlik içerisinde kendine has çözüm önerileri ile dikkat çekiyor.

Ancak Birliğe üye ülkelerin çoğu küresel krizden itibaren yüksek borçlu bir geleceğe doğru ilerliyor. Alınan para ve maliye politikası önlemleri ile borç stokları azalmadığı gibi büyüme oranlarında da ivme kaybettiler.

Avrupa’nın kamu borç stokuyla uzun yıllardır devam eden birlikteliği ve bu borçları eritememelerinin kökeninde, büyüme oranlarındaki gerileme belirleyicidir. Öncelikle büyüyen ekonomilerde borçların geri ödenmesi kolaylaşır. Ayrıca bir ülkenin borçluluk düzeyinin en önemli göstergesi olan Kamu Borç Stoku/GSYH rasyosunda, paydada yer alan GSYH’de küçülme ortaya çıktığında borç miktarı artmasa bile bu rasyo büyüyecektir. O nedenle Birliğin yüksek borç stokuyla birlikteliğini ifade etmeden önce, büyüme oranlarının seyrine bakmak gerekir:

Grafik 1. Küresel Kriz Öncesi ve Pandemi Krizi Öncesi 5 Yıllık Büyüme Ortalamaları

Kaynak : AMECO database

AB’nin küresel kriz öncesi 5 yıllık büyüme ortalaması %2,4 iken pandemi krizi öncesi %2,2’ye inmiş durumda.

Euro Alanı’nda da bu ortalama %2,2’den %1,9’a indi.

Birliğin güçlü ekonomilerinden Almanya, Hollanda ve Danimarka’nın pandemi krizi öncesi beş yıllık büyüme ortalaması, küresel kriz öncesindeki beş yıllık ortalamaya göre daha yüksek. Bu ülkeler küresel krizden güçlenerek çıktılar.

PIIGS (Portekiz, İrlanda, İtalya, Yunanistan, İspanya) ülkeleri özelinde İrlanda ve Portekiz hariç İtalya, İspanya ve Yunanistan ekonomileri küresel kriz öncesi elde ettikleri büyüme başarılarını pandemi krizi öncesinde kaybettiler.

Birliğin küçük ekonomileri olarak Malta ve Macaristan, pandemi krizi öncesinde küresel kriz öncesindeki büyüme ortalamasının üzerine çıkmayı başardılar.

AB’nin 2004 yılında gerçekleştirdiği “Doğu Avrupa Genişlemesi”ne dahil ülkelerin çoğu (Çekya, Estonya, Letonya, Litvanya, Polonya, Slovakya ve Slovenya) pandemi krizi öncesinde, küresel kriz öncesindeki büyüme oranlarından oldukça uzaklaştılar. Zaten Letonya, Litvanya ve Estonya 2009 yılında %15 civarında küçülmüş ekonomilerdi. Birliğin bu çevre (periferi) ülkeleri, küresel krizin yarattığı ihracat kaybını telafi etme fırsatını bulamadan pandemi kriziyle karşı karşıya kaldılar.

Demek ki AB’de pandemi krizi öncesinde sadece kamu borçlarının değil, büyüme oranlarının üzerinde de hala 2008 küresel krizinin etkilerinin var olduğu anlaşılıyor. Dolayısıyla Birlik ülkeleri pandemi krizine tatmin edici olmayan büyüme rakamlarıyla yakalandılar.

Grafik 2’den AB ülkelerinin pandemi krizi öncesi borç yükü üzerinde 2008 küresel krizinin etkileri görülebilir. Bu zehirli borç mirası açısından Avrupa ülkelerinin durumu şöyle:

  • AB’nin küresel kriz öncesi 5 yıllık kamu borç stoku/GSYH ortalaması %66 iken, pandemi öncesindeki 5 yıllık ortalaması %83’e tırmanmış durumda. Euro Alanı’nınki ise %90.
  • Pandemi öncesindeki 5 yıllık kamu borç stoku/GSYH ortalaması Yunanistan’ın %178, İtalya’nın %135, Portekiz’in %126 ve İspanya’nın %98 olarak gerçekleşti. Pandemi kriziyle beraber bu ülkelerin kamu harcamaları da artmaya devam ettiği için borç yüklerinin azalma ihtimali çok düşük.
  • Birliğin güçlü ekonomilerinden Almanya ve Fransa’nın küresel kriz öncesindeki 5 yıllık kamu borç stoku/GSYH ortalaması Maastricht kriterini ihlal edecek seviyeye ulaştı. Almanya’nın kamu borç stoku/GSYH oranı pandemi öncesi değişmezken Fransa’nın ihlali devam ediyor.
  • “Doğu Avrupa Genişlemesi” ile Birliğe katılan çevre ülkelerin (periferi) kamu borç yükleri her iki kriz öncesi dönemde de diğer gelişmiş ülkelere göre çok düşük düzeyde kaldı.

Grafik 2. Küresel Kriz Öncesi ve Pandemi Krizi Öncesi 5 Yıllık 

Kaynak : AMECO database

Kamu Borç Stoku/GSYH Ortalamaları

Pandeminin ilk yılı olan 2020 yılı geride kaldı. Peki Avrupa’nın kamu borç stoku karnesi nasıl? Grafik 3’den görülebilir:

  • AB’nin kamu borç stoku/GSYH oranı %95’e ve Euro Alanı’nınki %103’e çıktı.
  • Birliğin kurucularından olup Avrupa borç krizinde adı çok anılmasa da borç yükü ile dikkat çeken bir başka ülke, Fransa’dır. 2020’de kamu borç stoku/GSYH oranı %115’e kadar çıkacak gibi duruyor.
  • AB’ne “Doğu Avrupa Genişlemesi” ile katılan Bulgaristan, Çekya, Estonya, Litvanya, Letonya, Romanya ve Slovakya gibi mali disipline sahip küçük ekonomilerin kamu borç yükleri hala Maastricht kriterine uygun.
  • İtalya ve Yunanistan’ın kamu borçları yükseliş yönünde yarış halinde.
  • İspanya’nın kamu borç stoku/GSYH oranı son 10 yılda %115 arttı.
  • Yunanistan’ın kamu borç stoku/GSYH rasyosunun %196’ya çıkacağı tahmin ediliyor. İtalya için ise bu oran %159’a tırmanacak. AMECO projeksiyonlarına göre bu ülkelerin 2021’de borç yükleri sadece 3-4 puan gerileyebilecek.
  • Dolayısıyla PIIGS ülkelerinin 2009 yılında görünen kamu borç yükleri “buzdağının sadece görünen kısmı”ymış.
  • Avrupa borç krizinde bir PIIGS ülkesi olarak kabul edilen İrlanda’nın kamu borç yükü/GSYH rasyosu, bu ülkenin 2015 yılındaki %25’lik büyüme oranı ve izleyen yıllarda elde edilen bütçe fazlalarıyla düşüşe geçti.
  • Belçika ve Güney Kıbrıs ise 2009 yılından bu yana bir türlü azaltamadığı kamu borç yükleri ile dikkat çekmekte.

Grafik 3. Kamu Borç Stoku/GSYH – 2020

Kaynak : AMECO database

Görüldüğü üzere genelde Avrupa ve özelde PIIGS ülkeleri çok önemli bir borç krizi içerisinde. Pandemi krizinin başladığı 2020 yılında küresel krizin borç yükünü hala taşıdıkları anlaşılıyor. Bir başka deyişle pandemi krizine küresel krizin yüksek kamu borcunun zehirli mirası ile yakalandılar. Küresel krizin olumsuzluklarıyla mücadele ederken pandemi krizine kadar geçen 10 yılı aşkın sürede başarı sağlayamadıkları ortada.

Prof. Dr. Binhan Elif YILMAZ10.02.2021

Prof. Dr. Yılmaz : Faiz artışı ile Piyasa faizi dengelenmeli – BankaVitrini

BANKA HABERLERİ

Almanya’nın en büyük finansal skandalı olan Wirecard davası başladı

Almanya tarihinin en büyük finansal skandalı olarak bilinen Wirecard şirketinin iflasına ilişkin, eski yöneticilerinin yargılanması Münih Eyalet Mahkemesi’nde başladı.

Yayınlanma:

|

Yazan:

Stadelheim Cezaevi’nin yakınında bulunan salonda yüksek güvenlik önlemleri altında başlayan duruşmada, Wirecard AG‘nin eski üst yöneticisi (CEO) Markus Braun ile şirketin eski iki yöneticisi yargılanıyor.

Savcılık, davanın ilk duruşmasında okunan iddianamede sanıkları, bir suç çetesi kurmak, şirket bilançosunda sahtekarlık yapmak ve şirkete kredi verenleri 3 milyar eurodan fazla dolandırmakla suçladı.

Tutuklu yargılanan Braun, hakkındaki iddiaları reddetti. Yine tutuklu sanıklardan Wirecard’ın Dubai’de kurduğu şirketin eski yöneticisi Oliver Bellenhaus‘un ise suçlamalarla ilgili savcılıkla işbirliği yapacağı belirtildi.

Davada 100 duruşmanın planlandığı aktarılırken, kararın 2024’ten önce verilmesi beklenmiyor.

ALMANYA’DA 1945’TEN BU YANA EN BÜYÜK FİNANSAL SKANDAL

Alman savcılar, ülkenin siyasi ve finansal kurumlarında şok dalgaları oluşturan Wirecard şirketinin iflasının ardından özel bir polis ekibi ile 450’den fazla kişiyi sorguladı, 40’tan fazla mülkte arama yaptı ve 42 terabayt veriyi taradı.

2020’de, birkaç yıl öncesine kadar “Alman finansal teknolojisinin geleceği” olarak addedilen Wirecard, şirketin bilançosunda 1,9 milyar eurodan fazla paranın kaybolduğunun ortaya çıkmasının ardından ülkenin 1945’ten bu yana en büyük finansal skandalının adresi olmuştu.

Şirket, 3,2 milyar euro borcunun ortaya çıkmasından sonra iflas başvurusunda bulunmuştu.

Skandal sonrasında Alman Federal Bankacılık Düzenleme Kurumu (BaFin), finansal teknoloji şirketini denetleme konusunda başarısız olduğu iddialarıyla karşı karşıya kalmış, kurum başkanı istifa etmişti.

2020’de dönemin başbakanı Angela Merkel ve o zamanki Maliye Bakanı, şimdiki Başbakan Olaf Scholz, şirketin gözetiminde yetersiz kalındığı için eleştirilmişti.

1999’da kurulan Wirecard’in hissedarları arasında The Goldman Sachs Group, Morgan Stanley, Societe Generale S.A, Bank of America Corporation ve Citigroup da bulunuyordu.

Skandal, Wirecard’in denetimini yapan EY’nin, şirketin 2019 hesaplarında 1,9 milyar eurodan fazla paranın kayıp olduğu gerekçesiyle bir önceki yılın finansal sonuçlarını onaylamamasından sonra ortaya çıkmıştı.

Wirecard AG’nin hisseleri, iflastan önce Almanya’nın en büyük şirketlerinin bulunduğu Dax 30 Endeksi’nde işlem görüyordu.

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Banka yöneticilerini işten çıkarılma korkusu sardı

Yayınlanma:

|

Yazan:

ABD’de dün açıklamalarda bulunan finans devlerinin üst yöneticileri maaş kesintileri ve işten çıkarmalara gideceklerini belirterek 2023 yılında resesyon beklediklerini dile getirdi.

Yöneticilerin açıklamalarıyla piyasalarda risk algısı yükseldi. ABD Merkez Bankası’nın (Fed) sıkı politikalara devam edeceği endişeleriyle ABD hisse senedi piyasaları değer kaybetti.

WALL STREET DEVLERİ KARAMSAR

Goldman Sachs CEO’su David Solomon, maaş kesintileri ve işten çıkarılmalar beklediğini belirtirken  zor zamanların ileride olduğu açıklamasını yaptı.

Bank of America CEO’su Brian Moynihan ise ekonomik sıkılaşma karşısında istihdamı azaltacaklarını duyurdu.

JP Morgan CEO’su Jamie Dimon da 2023 yılında orta-sert bir resesyon beklenebileceğini söyledi.

3 Wall Street devinin CEO’sunun istihdam ve durgunluğa dair uyarılarda bulunması piyasalardaki tansiyonu artırdı. CEO’ların değerlendirmeleri ise özetle şöyle oldu:

GOLDMAN SACHS

Goldman Sachs CEO’su Solomon, ekonomik görünüm hakkında karamsar konuştu. Solomon, maaş kesintilerinin ve potansiyel işten çıkarmaların sürpriz olmayacağını belirtti.

Dün Bloomberg televizyonuna konuşan Solomon, “Önümüzde inişli çıkışlı zamanlar olduğunu varsaymalısınız. Finansal kaynaklarınız konusunda biraz daha dikkatli olmalısınız” dedi.

JP MORGAN

JP Morgan CEO’su Dimon ise “Enflasyon her şeyi aşındırıyor ve teşviklerle elde edilen tasarruflar gelecek yılın ortalarında tükenecek” dedi.

Dimon, “Geleceğe baktığınızda, bu tür şeyler ekonomiyi pekala raydan çıkarabilir ve insanların endişe duyduğu hafif veya sert bir durgunluğa neden olabilir” diye konuştu.

BANK OF AMERICA

Bank of America CEO’su Moynihan ise harcamaların yavaşlamaya başlamasıyla birlikte tüketim tarafında cansızlık belirtilerini gördüğünü söyledi. ABD’deki durgunluk ve enflasyon hakkında konuşan Moynihan, işten çıkarmaların olası olduğunu belirtti.

Açıklamalar sonrası S&P500 endeksi yüzde 1,44 değer kaybıyla 3 bin 941 dolardan günü tamamladı. Dow Jones endeksi yüzde 1,03 değer kaybıyla günü 33 bin 596 puandan tamamlarken Nasdaq endeksi de yüzde 2 değer kaybıyla günü 11 bin 14 puandan bitirdi.

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Bankacı akrabalarıyla birlikte 300 milyon TL vurgun yaptılar

Yayınlanma:

|

Yazan:

Samsun ve Konya’da faaliyet gösteren 2 erkek kardeş, birçok kişiyi yurt dışında borsada yazılım yaptıkları ve kar payı verdikleri vaadiyle ağlarına düşürdü. Samsun Barosu’na kayıtlı Avukat Berivan Yaralı, ilk etapta 25 mağdurun şikayet dilekçelerini Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı’na iletti. Konu hakkında savcı tarafından 2022/41594 nolu birleştirilmiş soruşturma başlatıldı.

300 MİLYONLUK VURGUN YAPILDIĞI İDDİA EDİLDİ

Mağdurların çoğunun kamu görevlisi olduğu ve saadet zinciri sisteminin içerisinde zanlılar E.P. ve E.P. kardeşlerin kamu bankasında çalışan anne ve eşinin de yer aldığı iddia edilen saadet zincirinde 300 milyonluk vurgun yapıldığı ileri sürüldü. Avukat Berivan Yaralı, söz konusu şüphelilerin yakalanması ve cezalandırılması için ellerinden geleni yapacaklarını ifade etti.

“BANA ULAŞAN 25 KİŞİYLE BİRLİKTE ŞİKAYET BAŞVURUSUNDA BULUNDUK”

Zanlıların sistem içine aldıkları mağdurlara daha fazla kişiye ulaşmak için ilk aylarda düzenli ödeme yaptığını ifade eden Av. Berivan Yaralı, “Olay 1,5 sene önce Konya kaynaklı 2 kardeşin başlatmış olduğu bir proje. Konya ve Samsun’da birçok mağdur söz konusu. Samsun’da yaşayan kardeşle burada güven ilişkisine dayalı etrafındaki birçok kişiyi sisteme dahil ediyor. Yurt dışı kaynaklı borsa oynadıklarını, kardeşinin Konya’da yazılımcı olduğunu, Amerika’da bir borsa şirketine yazılım tasarlayıp, kiraya verdiklerini, bu sebeple çok para kazandıklarını ifade ediyorlar. Ortalama aylık yüzde 8-10 civarında yatırdıkları para kadar vatandaşlara ödeme yapacaklarını vadederek, 1,5 sene sistemi yürütüyorlar. İlk etapta sisteme dahil ettikleri vatandaşlara bu paraları ödüyorlar. Daha sonrasında, ‘tekrar para yatırın, daha çok kazanın’ vaadiyle çok fazla kişiyi mağdur ediyorlar. Bize şu anda 25 kişi yazılı başvuru yaptı. Sayının çok daha fazla olduğu ifade ediliyor. Mağdur vatandaşlar en son ekim ayı içerisinde son büyük vurgunu yaparak Samsun’dan uzaklaşıyorlar. Kişilerin, birileri tarafından saklandığı söyleniyor. Bana ulaşan 25 kişi ile birlikte Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı’na şikayet başvurusunda bulunduk. Konu hakkında soruşturma başlatıldı. En kısa zamanda faillerin bulunmasını umuyoruz” dedi.

Bunlar da Tosuncuk kardeşler! Kurdukları saadet zinciriyle 300 milyon TL'lik vurgun yaptılar

“ZANLILARIN İSTANBUL’DA OLDUKLARINI DUYUYORUZ”

300 milyon TL’lik bir vurgundan söz edildiğinin altını çizen Berivan Yaralı, “Vurgunun büyüklüğü bize söylenen 300 milyon TL civarında. Sistem, daha önce de gündeme gelen saadet zincirlerine benziyor. Zanlılar, yurt dışındaki şirketlere dolar yatıracakları, daha sonra bu parayı TL’ye çevirip vatandaşlara ödeme yapacakları vaadiyle nitelikli dolandırıcılığa başvuruyorlar. İlk etapta 25 kişilik bir suç duyurusunda bulunduk. Yeni başvurular da gelmeye başlıyor. Kaçan zanlılara ulaşamadıkça, suç duyurusunda bulunan insanlar artıyor. Zanlıların İstanbul’da olduklarını duyuyoruz” diye konuştu.

“OLAYIN BAŞROLÜNDE 2 ERKEK KARDEŞ BULUNUYOR”

Mağdurlardan birçoğunun sisteme zanlıların eşi ve annesi tarafından kamu bankasından aldıkları kredi ile girdiğini de belirten Yaralı, şunları söyledi; “Faillerden E.P.’nin eşi A.P., bir devlet bankasında çalışıyor. Bu olayı banka personelleri dahil, bankanın büyük yatırımcı olan müşterilerine, ‘Sizlere yüksek kredi çıkartabilirim, garantili bir iş, risk yok’ diye birçok insana kredi vererek saadet zincirine girmelerine neden oluyorlar. Söz konusu zanlı 2 kardeşe yardım ve yataklık yapan herkesten şikayetçi olundu. Olayın başrolünde 2 erkek kardeş, anne babaları ve eşleri ile bir de eski iş arkadaşları bulunuyor. 2 erkek kardeşin annesinin de Konya’da bir devlet bankasında yetkili bir memur olduğunu ve sisteme birçok kişiyi dahil ettiğini biliyoruz. Şahısların babasının bu paralardan elde ettiği gelirle aldığı lüks arabalarla sosyal medyada fotoğraflar bizlere ulaştı. Akrabalar ve birkaç galerici de söz konusu çete dahilinde. Tüm bu söz konusu kişileri şikayet dilekçemizde belirttik.”

Okumaya devam et

KATEGORİLER

SON YAZILAR

ALTIN – DÖVİZ

KRIPTO PARA PİYASASI

BORSA

TANITIM

FACEBOOK

Popüler

www paravitrini com © "BANKAVİTRİNİ Portal"da yayımlanan, BANKAVİTRİNİ'nde yer alan yazar ve çevirmenlerine ait herhangi bir yazı, çeviri, makale ve haber izin alınmadan basılı olarak ya da internet ortamında kullanılamaz, çoğaltılamaz, yayınlanamaz. İzinsiz kullananlar hakkında hukuki yollara başvurulacaktır. "BANKAVİTRİNİ Portal"da yayımlanan tüm özgün yazıların içeriğinden yazarları sorumludur. www.bankavitrini.com'da yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Yer alan yazılarda herhangi bir yatırım aracı; Hisse Senedi, kripto para biriminin veya dijital varlığın alım veya satımını önermiyor. Bu nedenle sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Lütfen transferlerinizin ve işlemlerinizin kendi sorumluluğunuzda olduğunu ve uğrayabileceğiniz herhangi bir kaybın sizin sorumluluğunuzda olduğunu unutmayın. © www.paravitrini.com Copyright © 2020 - Tüm hakları saklıdır. Özgün haber ve makaleler 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu korumasındadır.