Connect with us

GÜNCEL

Londra’da 2 saat eşiği aşıldı: Bilim, teknoloji ve sporun ortak zaferi

Yayınlanma:

|

ABD ile İran arasında savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomasi trafiği devam etse de taraflar arasındaki temel görüş ayrılıklarının korunduğunu görüyoruz. ABD yönetiminin, İran’ın nükleer program konusunu savaş sonrasına bırakmayı öneren son planına sıcak bakmadığını görüyoruz. İran öncelikle savaşın bitirilmesini ve deniz ablukasının kaldırılmasını şart koşarken, tarafların müzakereye yaklaşımında ciddi bir zamanlama ve öncelik farkı olduğunu not etmemiz gerekiyor.

Sahada ateşkes olsa da, barışa yönelik umudun her gün piyasaları cephesinde farklı bir yansıma göstermesi, dahası müzakere masasına yönelik soru işaretlerinin de devam etmesi umutları kırıyor. Rusya Devlet Başkanı Putin, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaptığı görüşmede İran halkının ABD ve İsrail baskısına karşı direncini överken, Moskova’nın Tahran’a desteğinin süreceğini vurguladı. Rusya, bölgede tansiyonun düşmesi için arabuluculuk teklifini yineleyerek barışın en kısa sürede sağlanmasını istedi.

Jeopolitik gerilimin sürmesi enerji piyasaları üzerinden küresel ekonomiyi de baskılamaya devam ediyor. Hürmüz Boğazı’ndan günlük olarak 130 civarı geminin geçtiği savaş öncesi döneme göre bu sayının bugünlerde tek haneye düşmesi, riskin boyutunu net bir şekilde gösteriyor. Petrol ve LNG akışının ciddi şekilde azalması arz endişeleri artırarak hâliyle fiyatların yükselmesine neden oluyor. Bu sabah Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı 110 dolar seviyesine dayanırken, jet yakıtının varil fiyatı 188 dolar seviyesinin üzerinde yer almaya devam ediyor (savaş öncesi 94 dolar). Tanker trafiğindeki ciddi düşüş ve ABD’nin İran petrolüne yönelik ablukası, fiyatları destekleyen ana unsur olurken, olası bir anlaşma sağlansa dahi üretim ve lojistik sorunlar nedeniyle piyasanın dengelenmesinin zaman alabileceğine göz ardı etmememiz gerektiğini düşünüyoruz.

Enflasyon baskılarının yeniden güçlenebileceğine ve enerji fiyatları üzerinden küresel büyüme görünümünün zorlaşabileceğine böyle bir ekosistemde, piyasalar da hâliyle yön bulmakta zorlanıyor. Dün sabah saatlerinde, İran’ın yeni bir öneri ile masaya dönmek istediği yönünde haberler Asya’nın haftaya rekorlar kırarak başlamasına, Bitcoin’in 80 bin dolar seviyesine yükselmesine daha basit bir yaklaşımla risk iştahının kısmen de olsa yükselmesine neden olmuştu. Dün sabah bültenimizde, teyide muhtaç olarak yorumladığımız bu tip haber akışlarına mesafeli davranmayı tercih ettiğimizi belirtmiştim. Nitekim, haber akışının olgunlaşmaması ardından, sabah saatlerinde yaşanan iyimserliğin yerini gün içinde daha limoni bir görünüme terk ettiğini gördük.

ABD borsaları geceyi yatay bir şekilde tamamlarken, Bitcoin 77 bin dolar seviyesinin altına geriledi. Risk iştahının azalması, doların piyasa faizi olan 10 yıllık tahvil getirisinin %4,35 seviyesine yükselmesi, hâliyle kıymetli metal fiyatları üzerinde de baskı kurdu. Altının ons fiyatı 4,700 dolar seviyesinde daha fazla tutunamayarak aşağıda yeniden 4,670 dolar seviyesini test ederken, benzer bir şekilde gümüşün de ons fiyatı 75 dolar seviyesinin altına sarktığını görüyoruz. Yükselişten söz edebilmek adına, gümüşün 76 dolar seviyesinin üzerinde gecelik kapanış yapması, altının ise 4,670 dolar defans hattını koruması gerekiyor.

Her ne kadar kısa vadede haber akışının yarattığı baskı önümüzü görmekte bizleri zorlasa da, yabancı kurumlarını petrol fiyat tahminlerini yukarı yönde güncellemeye başladıklarını da not etmemiz gerekiyor. Meselsa Goldman Sachs, Brent petrol için 2026 ortalama fiyat tahminini 80 dolar seviyesinden 90 dolar seviyesine güncelledi. Arz probleminin küresel anlamda emtia fiyatlarını yukarı çektiğini görüyoruz. Her ne kadar İran ile direkt alakası olmasa da, Endonezya’daki madencilik kotalarında yapılan kesintiler ve küresel kükürt kıtlığı, nikelde arz görünümünü daraltınca nikel fiyatları yaklaşık iki yılın en yüksek seviyesine test etti. Eminim ki liste daha da uzayabilir. Bu tablo hâliyle enflasyonist baskıları kuvvetli bir şekilde besliyor. Mesela gümüş, üst üste altıncı yılı da arz açığı vererek tamamlamaya aday görünüyor. Gümüş Enstitüsü verilerine göre, güneş panelleri ve elektrikli araçlar gibi endüstriyel alanlardaki güçlü talep ile düşen arz, piyasadaki dengesizliği derinleştiriyor. Toz bulutu dağıldıktan sonra kıymetli metal fiyatlarının da yeniden yukarıya gideceğini düşünüyoruz.

Yeni gün başlangıcında, Asya piyasalarında temkinli bir görünümün ön plana çıktığını görüyoruz. Az önce sonuçlanan Japonya Merkez Bankası (BoJ) olağan faiz toplantısında, beklentilere paralel politika faizini %0,75 seviyesinde sabit tutulurken, karar birliği sağlanamaması dikkat çekti. Para politikası kurulundaki 9 üyeden 3’ü faizin %1’e yükseltilmesi yönünde oy kullanarak, özellikle Orta Doğu kaynaklı enerji fiyat artışlarının enflasyon üzerinde yarattığı baskıya işaret etti. Bu ayrışmayı, ya da tonun şahinleşmesini, BoJ’un önümüzdeki dönemde faiz artırımı yönünde adım atabileceği sinyali olarak yorumladık. Karar ardından gösterge endeks Tokyo borsası %1 gerilerken teknoloji hisselerinde satış, banka hisseleri ise yükseliş dikkat çekti.

Faizlerde değişikliğe gitmeyen ancak enflasyon tahminini yukarı, büyüme tahminini ise aşağı yönde güncelleyen BoJ’u diğer merkez bankalarının da takip etmesini bekliyoruz. Bu minvalde, Fed’in iki günlük olağan Nisan ayı faiz toplantısı başlıyor. Başkan Powell’in son toplantısında faizlerin sabit tutulması bekleniyor. Piyasalar artık yeni başkan Warsh’un izleyeceği patikayı takip edecektir.

En kötüsünün geride kaldığı fikri nedeniyle genel risk iştahının çok da olumsuz olmadığını not edelim. Piyasalar ateşkes süreci ve buna ilişkin haber akışını takip etmeye devam erken, dün de bültenimizde kaleme aldığımız üzere, S&P 500’ün neredeyse yarısını oluşturan şirketlerin sonuçları bu hafta piyasaların radarında olacaktır. Özellikle Muhteşem Yedili olarak adlandırılan teknoloji devlerinden Microsoft, Alphabet, Amazon ve Meta’nın çarşamba günü, Apple’ın ise perşembe günü açıklayacağı finansallar ve yapay zekâ yatırımlarına yönelik harcamalar piyasaların yönü açısından belirleyici olacağını düşünüyoruz.

Bugün piyasalar cephesinde çok da yeni ve dikkat çekecek bir gelişmenin olmadığını not etmemiz gerekiyor. Kendimizi çok da tekrar etmeden, bugün sizleri özel ilgi alanım olan başka bir konuya götürmek isterim. Hafta sonu düzenlenen Londra Maratonu’nda, Kenyalı atlet Sabastian Sawe, resmî bir yarışta maratonu iki saatin altında koşan ilk kişi olarak tarihe geçti. Aşağıdaki grafikte de görülebileceği üzere, 73 yılda maraton dünya rekoru yaklaşık 20 dakika iyileşerek iki saat eşiğinin ilk kez kırılmasıyla sonuçlandı. Sawe’nin tarihî başarıya imza atarak Londra Maratonu’nda 1 saat 59 dakika 30 saniyelik derecesiyle atletizmin en zorlu rekorlarından birini kırması ardından Alman spor giyim devi Adidas’ın hisseleri dün günü yükselişle tamamladı.

Maratonu iki saatin altında koşmak, yıllardır atletizm dünyasının en büyük hedeflerinden biriydi. Bu zafer, yıllardır süren laboratuvar destekli deneylerin ve rekor kırmak için geliştirilen süper ayakkabı çalışmalarının ardından Adidas için ezeli rakibi Nike karşısında büyük bir başarı oldu. Nike’ın 2017’de Monza’da gerçekleştirdiği Breaking2 rekor denemesi hedefin hemen altında kalmış fakat Kenyalı atlet Eliud Kipchoge, iki yıl sonra özel bir denemede iki saatin altında koşsa da bu derece resmî kayıtlara girmemişti. Öte yandan Etiyopyalı Yomif Kejelcha da ilk maraton yarışı olan Londra Maratonu’nda 01:59:41’lik derecesiyle 2 saatin altında koşarak ikinci oldu. Tigst Assefa ise kendisine ait kadınlar dünya rekorunu 2:15:41 saatlik derecesiyle kırdı. Üç atlet de Adidas’ın Adizero Adios Pro Evo 3 spor ayakkabılarını giydiğini not edelim.

Bu hafta satışa çıkacak Adizero Adios Pro Evo 3, yenilikçi köpük yapısı, karbon plakalı tabanı ve ultra hafif bileşenleriyle sadece 97 gram ağırlığında olduğunu okuyoruz. Adidas, ayakkabının önceki modele göre %30 daha hafif olduğunu ve koşu verimliliğini %1,6 oranında artırdığını belirtti. Nereden çıktı şimdi ayakkabı konusu demeyin. Ekonomi sosyal bir bilim dalıdır. Amatör bir maraton koşucusu olarak konu benim de özel ilgi alanımdadır. İyi ki Fenerbahçe’den söz etmedim 🙁

73 yılda maraton dünya rekoru yaklaşık 20 dakika iyileşti, 2 saat eşik sınırı aşıldı!

177735082996ab7a1d7dd3b1e867d7dd1dd943cc72_1_1200.jpg

Emre Değirmencioğlu

Okumaya devam et

BORSA

Faiz beklentileri sertleşti, Nvidia’da 30 yıllık dönem kapandı!

Yayınlanma:

|

Yazan:

Yapay zekâ sektörünün lokomotifi Nvidia’da, şirketin kurucularından ve 30 yılı aşkın süredir CEO’luk görevini yürüten Jensen Huang, Çin adına casusluk yaptığından şüphelenilen bir kadınla ilişki yaşadığı ve şirket bünyesindeki başka bir kadın yöneticiyle de ilişkisinin bulunduğu yönündeki haberlerin ardından görevinden istifa etti. Nvidia hisseleri dün istifa haberinin ardından %4,3 gerilerken, son bir ayda neredeyse %40’a yakın düştü. 2026 yılında performansın ise %11 düşüş yönünde olduğunu not edelim.

Nvidia’nın yönetim krizinin yapay zekâ sektörünün geneline yayılıp yayılmayacağıise belirsizliğini koruyor. Endişe edilenin aksine Huang’ın ayrılması sektör genelinde şimdilik bir satış dalgasına dönüşmedi. Nvidia’nın rakibi AMD ve Broadcom’un bu süreçten fayda sağlayabileceği beklentisi ile hisseleri dün geceyi yaklaşık %6 yükselişle tamamladı. Ekim ayı başında piyasa değeri 6 trilyon dolara yaklaşan Nvidia’nın yaşadığı yönetim krizinin ardından 17 Kasım’da açıklanacak kritik bilanço merakla takip edilirken, yapay zekânın ağır sıkleti konumunda olan şirketin başına kimin geçeceği de merak ediliyor.

Nvidia haberleri ile son günlerde satıcılı bir seyir izleyen küresel hisse senedi piyasalarında bu sabah toparlanma çabası dikkat çekiyor. ABD borsalarının dün geceyi %0,3 oranında düşüşle tamamlamasının ardından bu sabah vadeli işlemlerde yatay bir başlangıç görürken, Pasifik’in diğer ucunda ise hafif de olsa iyimser bir havanın hâkim olduğunu görüyoruz. Japonya’nın Nikkei endeksi %0,8 yükselirken, açılışta %2’den fazla prim yapan Güney Kore borsası KOSPI kazanımlarını koruyamayarak %1 geriledi. Teknoloji hisselerinin ağırlıklı olarak işlem gördüğü Tayvan borsası ise %1,5 yükselişle olumlu yönde ayrıştı.

Her ne kadar gözler Nvidia cephesinde yaşanan gelişmeleri takip etse de, piyasaların diğer önemli gündem maddesi ise Fed’in faiz politikası olmaya devam ediyor. Beklentileri aşan enflasyon ve istihdam verileri ardından 9 Aralık tarihinde düzenlenecek olağan FOMC toplantısında Fed’in 50 baz puanlık faiz artırımına gidebileceği tartışılırken, vadeli piyasaların fiyatlaması da faizlerde yükselişin devam edeceğine işaret ediyor. Mevcut %3,75-4,00 faiz aralığından hareketle, 9 Aralık toplantısında 25 baz puanlık artırıma yaklaşık %89, 50 baz puanlık artırıma ise %11 ihtimal veriliyor. Piyasalar, aralık ayındaki artırımın ardından 2027 yılı içerisinde yaklaşık 75 baz puanlık ilave sıkılaşma beklerken, politika faizinin yıl ortasında %4,70, yıl sonunda ise %4,75 civarına ulaşacağını fiyatlıyor. Fed’in faiz artırımlarına gelecek yıl da devam edeceği beklentisi, doların ve ABD tahvil faizlerinin yükselişini destekliyor.

Fed’in faiz politikasına daha hassas olan iki yıllık vadeli ABD tahvil faizi %4,89 ile son bir ayın, on yıllık tahvil faizi ise %5,14 ile son üç haftanın zirvesini test etti. Artan faiz beklentilerinden destek bulan dolar (DXY), haftalık bazda yaklaşık %1 değer kazanmaya hazırlanırken, Japon yeni dolar karşısında 160 seviyesine yaklaşarak yeniden müdahale endişelerini gündeme taşıdı. EUR güçlü dolar karşısında yönünü aşağıya çevirerek 1,10 seviyelerinin diplerine yaklaşırken, dün de bültenimizde belirttiğimiz üzere 1,0880 seviyesinin radar menziline gireceğini düşünüyoruz. Kraliyet aslanı sterlin de benzer bir şekilde 1,32 seviyesine yönelirken, daha da aşağıda 1,3135 seviyesini takip edeceğiz.

Petrol cephesinde ise Suudi Arabistan’ın enerji altyapısına yönelik saldırılar ve Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat sorunlarıyla dün %3’ün üzerinde yükselen ve vadeli kontratlarda 96 dolar seviyesini test eden Brent cinsi ham petrolün varil fiyatı, bu sabah 95,50 dolar seviyelerine hafif de olsa geriledi. Seçim sonrasında savaşın bitme ihtimali ön plana çıkmışken dün “İran ile anlaşmaya gerek yok” diyen Trump’ın çıkışı da kafaları karıştırdı. Petrol açısından 120 doların üzerinde olası bir gecelik kapanış durumunda yükseliş isteğinin patlayıcı bir şekilde devam edeceğinden endişe ediyoruz. Bu senaryonun dışında petrol ile ilgili mehter takımı tarzında hareketlerin dışında bir beklentimiz bulunmuyor.

Yapay zekâ yatırımlarının geleceğine ilişkin endişeler bakır fiyatlarına da yansırken, Londra’da bakır son dört ayın en düşük seviyesine geriledi. Güçlü dolar ve faiz artırım tamtamlarının yüksek sesle çaldığı bir ekosistemde kıymetli metallerin de satış baskısına yine boyun eğdiğini görüyoruz. Enflasyon verisi öncesinde hafta içi 4,150 dolar seviyesine kadar yükselen altının ons fiyatı dün 3,850 dolar seviyesine kadar gerileyerek 72 saatte 300 dolar değer kaybetti! Dün bültenimizde teknik mânâda 3,850 dolar seviyesinin önemine işaret etmiştik. Bu sabah altının hafif de olsa toparlanarak 3,920 dolar seviyesine yükseldiğini görüyoruz. Bugün haftalık kapanışı da görerek daha sağlıklı bir yorum yapmaya çalışacağız. Takip ettiğimiz ve yükselişe işaret eden düşen kama formasyonun çalışması için haftalık kapanışın 3,850 dolar seviyesinin üzerinde olması gerekiyor.

Öte yandan hafta içerisinde 53,70 dolar seviyesine kadar yükselen gümüşün ons fiyatı dün 49,70 seviyesine kadar gerileyerek 4 dolar birden düştü. Bu sabah 50 doların üzerinde hafif de olsa yükselen gümüşte teknik bir bakış açısıyla haftalık kapanış seviyesini takip edeceğiz. Yükseliş beklediğimiz formasyonun çalışması için haftalık kapanışın 48 dolar üzerinde olması gerekiyor (bakınız grafikler). Kripto aleminde amiral gemisi Bitcoin teknoloji tarafında yaşanan gelişmelerden zemin kaybederek bu sabah 68 bin dolar seviyelerine kadar geriledi. Teknik bir bakış açısıyla daha da aşağıda 57 bin dolar seviyeleri takip edilebilir.

Türkiye cephesinde ise dün TCMB yılın son Enflasyon Raporu’nu yayımladı. 2026 sonu ara hedefi %24’te sabit tutulurken enflasyon tahmini %28’den %29,5’e yükseltildi. 2027 ve 2028 tahminleri ise OVP ile uyumlu bir şekilde %21 ve %13,5’e yükseltildi. Açıklanan makro ekonomik verilerin işaret ettiğinin yanı sıra, Fon Krizi’nin de etkileriyle Türkiye ekonomisinde zayıflık devam ederken, jeopolitik cephede gidişatın daha da bozulmaması kaydıyla TCMB’nin faiz indirimlerine bebek adımlarıyla da olsa devam edeceğini düşünüyoruz. Dün zayıf iç talebe atıfta bulunan Başkan Karahan ardından bu görüşümüzün daha da güçlendiğinin altını çizelim. Enflasyon Raporu’nun anlamlı bir piyasa yansıması olmazken, USDTRY kuru kamunun kontrolünde hafta sonu etkisiyle 50,36 seviyesine yükseldi. CDS risk primi 235 baz puanla son iki ayın en düşük seviyesine gerilerken, 10 yıllık gösterge tahvilin bileşik faizi %36 seviyesinin üzerine gelerek son 6 ayın zirvesini test etti. Hisse senetleri cephesinde yükseliş isteği ivme kaybederken, BIST100 ana endeksi son üç günde hafif de olsa geriledi.

Her hafta perşembe günü açıklanan TCMB ve BDDK’nın haftalık verilerini yine enine boyuna irdeledik. Bu bağlamda en güncel veri ile başlamak gerekirse, TCMB’nin net yabancı para pozisyonu 11 Kasım valörlü işlemlerde 30 milyar dolar seviyesine yükseldi. Eylül ve Ekim aylarında Fon Krizi ve altın fiyatlarında yaşanan gerilemenin de etkisiyle net yabancı para pozisyonunda 32 milyar dolarlık düşüş yaşayan TCMB, Kasım ayının ilk sekiz gününde yaklaşık 11 milyar dolar rezerv biriktirdiğini görüyoruz. 6 Kasım ile biten haftada, yurt içi yerleşiklerin parite etkisinden arındırılmış seriye göre DTH hacminde 1,5 milyar dolar artış yaşandığına dikkat çekmek isteriz. Son üç haftada devamlılık arz eden bu durumu portföy tercihlerinde değişiklik oluyor şeklinde yorumlamak istemesek de bu artışı yakından takip edeceğiz. Daha geniş bir açıdan bakmak gerekirse, 23 Ekim haftasında Türk Lirası’nın toplam mevduat havuzu içindeki payı %62 seviyesinden %61 seviyesine geriledi. Ya da tersten okursak, dolarizasyon oranı %38’den %39’a yükseldi. Mali piyasaların gündeminde bugün Türkiye’de cari denge ve Piyasa Katılımcılar Anketi, yurt dışında ise ABD’de ÜFE enflasyon verisi ön plana çıkıyor. Herkese güzel bir hafta sonu dileriz.

Altın

1794549136cad02ee207e061eebeb9b864a02667ee_1_1200.jpg

Gümüş

17945491370f91faa6f28817d9b43eedae8bcb0184_2_1200.jpg

Nvidia ve US10Y

17945491375c92e4746a21b2d202d93049bd77de62_3_1200.jpg

Emre Değirmencioğlu

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

TCMB kredi frenini gevşetti

TCMB kredi frenini gevşetti: Piyasayı daraltan kredi kısıtlamalarında geri adım!

Yayınlanma:

|

Yazan:

BANKAVİTRİNİ ÖZEL HABER – ANALİZ | 11 Kasım 2026

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), uzun süredir reel sektörün finansmana erişimini zorlaştıran kredi büyüme sınırlamalarında gevşemeye gitti. 11 Kasım 2026 tarihli makroihtiyati tedbirler duyurusuyla ihtiyaç kredileri, taşıt kredileri, KOBİ kredileri ve KOBİ dışındaki işletmelere kullandırılan Türk lirası kredilerinin sekiz haftalık büyüme sınırları 0,5 puan artırıldı.

Bu karar, yüksek faiz ve sıkı kredi koşulları altında faaliyetlerini sürdürmeye çalışan işletmeler açısından önemli bir politika değişikliğine işaret ediyor. Ancak kredi musluklarının tamamen açıldığını söylemek için henüz erken.

Kredi büyüme sınırları yeniden belirlendi

TCMB’nin 2026-49 sayılı basın duyurusuna göre bankaların sekiz haftalık dönemlerde uygulamak zorunda olduğu kredi büyüme sınırları şu şekilde değiştirildi:

Kredi türü

Eski sınır

Yeni sınır

İhtiyaç kredileri %3 %3,5
Taşıt kredileri %3 %3,5
KOBİ TL kredileri %5 %5,5
KOBİ dışı işletme TL kredileri %2 %2,5

Düzenleme bütün kategorilerde 0,5 puanlık artış öngörüyor. Ancak oransal etkiler farklılaşıyor.

Özellikle KOBİ dışındaki işletmelerin kredi büyüme sınırının %2’den %2,5’e yükseltilmesi, mevcut sınıra göre %25’lik bir genişleme alanı anlamına geliyor. Bu, dört kredi kategorisi arasında oransal olarak en yüksek artış.

Bununla birlikte, söz konusu oranların kredi faizlerini değil, bankaların belirli dönemlerdeki kredi portföyü büyümesini sınırladığını vurgulamak gerekiyor.

Reel sektörün kredi sıkışıklığı artık göz ardı edilemiyor

Türkiye ekonomisinde son dönemde uygulanan sıkı para politikası, yalnızca kredi maliyetlerini yükseltmekle kalmadı; bankaların kredi kullandırma kapasitesini de sınırladı.

Özellikle işletmeler açısından üç temel sorun öne çıktı:

  • Yüksek faiz oranları nedeniyle işletme sermayesi finansmanının pahalılaşması.

  • Kredi büyüme sınırları nedeniyle bankaların kredi taleplerini karşılamada seçici davranması.

  • Finansmana erişimde yaşanan güçlüklerin üretim, stok yönetimi, yatırım ve ticari ödeme süreçleri üzerinde baskı oluşturması.

Finansmana erişim sorunu yaşayan işletmeler açısından kredi faizinin yüksek olması kadar, ihtiyaç duyulan kredinin zamanında kullanılamaması da kritik bir risk oluşturuyor.

İşletmelerin nakit akışı bozulduğunda bunun etkileri yalnızca kredi kullanan şirketlerle sınırlı kalmıyor. Tedarikçiler, çalışanlar, müşteriler ve bankalar da bu süreçten etkilenebiliyor.

TCMB’nin son kararı, bu finansman baskısını azaltmaya yönelik sınırlı fakat önemli bir adım olarak değerlendirilebilir.

Ancak duyuruda kararın gerekçesi makrofinansal istikrarın ve parasal aktarım mekanizmasının desteklenmesi olarak açıklandı. Dolayısıyla düzenlemeyi doğrudan ekonomik durgunluğun resmen kabulü şeklinde yorumlamak doğru olmayacaktır.

KOBİ’lere kredi alanı genişliyor: Yeterli olacak mı?

Düzenlemenin en önemli başlıklarından biri KOBİ kredileri.

KOBİ’lere kullandırılan Türk lirası kredilerinin sekiz haftalık büyüme sınırı %5’ten %5,5’e çıkarıldı.

Bu artış mevcut sınıra göre %10 oranında ilave büyüme imkânı sağlıyor.

Örneğin ilgili düzenleme kapsamındaki KOBİ kredi bakiyesi 100 milyar TL olan bir banka için, diğer koşullar sabitken, sekiz haftalık dönemde izin verilen büyüme tutarı 5 milyar TL’den 5,5 milyar TL’ye çıkabilecek.

Ancak burada önemli bir ayrıntı bulunuyor.

Bankaların kredi verme kararları yalnızca TCMB’nin büyüme sınırlarına bağlı değil. Kredi faizleri, müşterilerin mali yapısı, teminat koşulları, bankaların sermaye yeterliliği ve risk iştahı da kredi hacmini belirliyor.

Bu nedenle kredi büyüme sınırının artırılması, bütün KOBİ’lerin daha kolay veya daha düşük faizle kredi kullanabileceği anlamına gelmiyor.

Büyük işletmelere verilen kredi alanında dikkat çekici artış

KOBİ dışındaki işletmelere kullandırılan Türk lirası kredilerinde büyüme sınırının %2’den %2,5’e çıkarılması ayrıca dikkat çekiyor.

Bu kategorideki 0,5 puanlık artış, önceki sınıra göre %25’lik bir genişleme anlamına geliyor.

Sanayi kuruluşları, büyük ölçekli üreticiler ve ticari işletmeler açısından bu değişiklik yeni kredi kullandırım kapasitesi yaratabilir.

Özellikle yüksek işletme sermayesi ihtiyacı bulunan şirketler için finansmana erişim imkânlarının genişlemesi önem taşıyor.

Ancak kredi büyüme sınırının hâlâ %2,5 düzeyinde tutulması, TCMB’nin kontrollü kredi genişlemesi yaklaşımını sürdürdüğünü gösteriyor.

Zorunlu karşılıklara faiz kararı: Bankaların fonlama yapısına destek

TCMB’nin duyurusunda kredi büyüme sınırlarının dışında ikinci önemli bir düzenleme daha bulunuyor.

Buna göre bankaların ve finansman şirketlerinin bir yıldan uzun vadeli Türk lirası ve yabancı para cinsinden mevduat dışı yükümlülükleri için tesis edilen zorunlu karşılıklara Türk lirası cinsinden faiz veya telafi ödemesi yapılmasına karar verildi.

Bu uygulama, bankaların uzun vadeli mevduat dışı fonlama kaynaklarını daha cazip hâle getirebilir.

Zorunlu karşılıklara ödeme yapılması, ilgili yükümlülüklerin bankalara getirdiği maliyetin bir bölümünü azaltma potansiyeli taşıyor.

Böylece bankaların daha uzun vadeli kaynak kullanmasının teşvik edilmesi ve fonlama yapılarının desteklenmesi amaçlanıyor.

Ancak uygulamanın bankaların kârlılığına ve kredi fiyatlamasına net etkisini hesaplayabilmek için ödeme oranları, hesaplama esasları ve ilgili bankaların yükümlülük kompozisyonunun bilinmesi gerekiyor.

Bankacılık sektörü açısından karar ne anlama geliyor?

Yeni düzenleme bankalar açısından üç önemli sonuç doğurabilir.

Birincisi, kredi kullandırım alanı genişliyor. Büyüme sınırlarına yaklaşan bankalar için ilave kredi kullandırma imkânı oluşabilecek.

İkincisi, faiz gelirleri açısından yeni bir hacim fırsatı ortaya çıkıyor. Kredi portföyünü büyütebilen bankalar faiz getirisi elde edebilecek. Bununla birlikte yüksek fonlama maliyetleri ve kredi riski, net kârlılık üzerindeki belirleyici unsurlar olmaya devam edecek.

Üçüncüsü, aktif kalitesi daha fazla önem kazanıyor. Finansal sıkıntı yaşayan işletmelere yeni kredi kullandırılması, tek başına bu işletmelerin ödeme kapasitesini iyileştirmiyor. Bu nedenle bankaların kredi tahsis süreçlerinde nakit akışı ve geri ödeme kapasitesine odaklanması gerekiyor.

Kredi hacminin genişlemesi olumlu bir gelişme olabilir; ancak sağlıklı kredi büyümesi ile sorunlu kredilerin ertelenmesi birbirinden ayrılmalı.

Tüketici kredilerinde gevşeme iç talebi canlandırır mı?

TCMB’nin ihtiyaç ve taşıt kredilerinin büyüme sınırlarını %3’ten %3,5’e yükseltmesi, bireysel kredi piyasası açısından da önemli.

Bankalar açısından tüketici kredisi kullandırma kapasitesinin genişlemesi, özellikle kredi talebinin güçlü olduğu dönemlerde kredi hacmini destekleyebilir.

Ancak bu gelişmenin iç talep üzerindeki etkisi kredi faizlerine, hanehalkının gelir durumuna ve bankaların kredi değerlendirme politikalarına bağlı olacak.

Diğer taraftan tüketici kredilerindeki büyümenin hızlanması, enflasyonla mücadele açısından yakından izlenmesi gereken bir gelişme.

TCMB’nin bu nedenle kredi sınırlamalarını tamamen kaldırmak yerine sınırlı oranlarda gevşetmeyi tercih ettiği görülüyor.

Asıl sorun yalnızca kredi miktarı değil, kredi maliyeti

Reel sektör açısından tartışılması gereken en önemli konulardan biri de bu.

Kredi büyüme sınırlarının artırılması bankaların daha fazla kredi kullandırmasına imkân sağlayabilir. Ancak yüksek kredi faizleri devam ettiği sürece işletmelerin finansman yükü ağır kalacaktır.

Özellikle kısa vadeli işletme sermayesi kredilerine bağımlı şirketlerde yüksek faiz giderleri kârlılığı ve nakit akışını olumsuz etkileyebiliyor.

Bu nedenle finansmana erişim sorununun çözümünde yalnızca kredi büyüme sınırlarının artırılması yeterli değil.

Kredi maliyetleri, vade yapısı, teminat koşulları ve şirketlerin ödeme kapasitesi birlikte değerlendirilmek zorunda.

Bankavitrini analizi: Kredi freni gevşedi ama tamamen bırakılmadı

11 Kasım 2026 tarihli TCMB kararı, kredi piyasasında kontrollü bir gevşeme döneminin işareti olarak okunabilir.

Özellikle KOBİ ve ticari kredilerde büyüme sınırlarının yükseltilmesi, finansman ihtiyacı yüksek işletmeler açısından olumlu bir gelişme.

Ancak kararın piyasadaki etkisini değerlendirirken üç önemli ayrım yapılmalı.

Birincisi, kredi büyüme sınırının yükseltilmesi doğrudan kredi faizlerinin düşürülmesi anlamına gelmiyor.

İkincisi, bankaların daha fazla kredi verebilmesi, bütün işletmelerin krediye ulaşabileceği anlamına gelmiyor.

Üçüncüsü, kredi hacmindeki olası artışın üretime, yatırıma ve istihdama ne ölçüde yansıyacağı henüz bilinmiyor.

Dolayısıyla TCMB’nin attığı adım, kredi piyasasında yaşanan sıkışıklığın hafifletilmesine katkı sağlayabilir; fakat reel sektörün finansman sorunlarını tek başına çözmesi beklenmemeli.

Sonuç olarak, Merkez Bankası kredi büyüme sınırlarında frene uyguladığı baskıyı azalttı. Ancak ekonominin yeniden güçlü bir kredi genişlemesine geçtiğini söylemek için henüz erken.

Önümüzdeki dönemde bankaların fiilî kredi kullandırımları, ticari kredi faizleri, kredi talebi ve takipteki alacakların seyri, bu kararın gerçek etkisini gösterecek.

Kaynak: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 11 Kasım 2026 tarihli ve 2026-49 sayılı “Makroihtiyati Çerçeveye İlişkin Basın Duyurusu”. Analiz, paylaşılan resmî duyuru esas alınarak hazırlanmıştır.

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Yapı Kredi’den 933 milyon dolarlık sendikasyon kredisi

Yapı Kredi, 18 ülkeden 40 finansal kuruluşun katılımıyla, 367 ve 734 gün vadeli dört ayrı dilimden oluşan yaklaşık 933 milyon dolarlık sendikasyon kredisi anlaşması imzaladı.

Yayınlanma:

|

Yazan:

Yapı Kredi, yılın ikinci yarısında uluslararası piyasalardan yaklaşık 933 milyon dolar tutarında sendikasyon kredisi anlaşması imzaladı.

Bankadan yapılan açıklamaya göre, 18 ülkeden 40 finansal kuruluşun katılımıyla gerçekleştirilen sendikasyon kredisi işlemi, 367 ve 734 gün vadeli dört ayrı dilimden oluştu.

İşlemin ortak koordinatörlüğünü Abu Dhabi Commercial Bank, Bank of America, Emirates NBD ve Standard Chartered üstlenirken, Emirates NBD aynı zamanda aracılık görevini yürüttü.

Yaklaşık 933 milyon dolar tutarındaki sendikasyon kredisi, 367 gün vadeli 349 milyon dolar ve 356,5 milyon euro ile 734 gün vadeli 97 milyon dolar ve 77 milyon euro olmak üzere dört dilim halinde sağlandı.

Kredinin maliyeti, 367 gün vadeli dolar dilimi için “SOFR+yüzde 1,25”, euro dilimi için “Euribor+yüzde 1,00” olarak belirlendi.

734 gün vadeli dilimlerde ise maliyet, dolar cinsinden “SOFR+yüzde 1,75”, euro cinsinden “Euribor+yüzde 1,45” oldu.

“Türkiye ekonomisine duyulan güvenin göstergesi”

Açıklamada değerlendirmelerine yer verilen Yapı Kredi Üst Yöneticisi (CEO) Gökhan Erün, uluslararası piyasalardan sağlanan finansmanın hem bankanın mali yapısına hem de Türkiye ekonomisine duyulan güveni ortaya koyduğunu belirtti.

Türkiye’nin ekonomik kalkınmasına katkıda bulunma hedefi doğrultusunda uluslararası piyasalardan kaynak sağlamayı sürdürdüklerini ifade eden Erün, müşterilerinin finansman ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çalışmalarına kararlılıkla devam ettiklerini vurguladı.

Okumaya devam et

FARK YARATANLAR

FARK YARATANLAR

FARK YARATANLAR

KATEGORİLER

ALTIN – DÖVİZ

KRİPTO PARA PİYASASI

X

FACEBOOK

SON YAZILAR

Popüler

www bankavitrini com © "BANKA VİTRİNİ Portal"da yayımlanan, BANKA VİTRİNİ'nde yer alan yazar ve çevirmenlerine ait herhangi bir yazı, çeviri, makale ve haber izin alınmadan basılı olarak ya da internet ortamında kullanılamaz, çoğaltılamaz, yayınlanamaz. İzinsiz kullananlar hakkında hukuki yollara başvurulacaktır. "BANKA VİTRİNİ Portal"da yayımlanan tüm özgün yazıların içeriğinden yazarları sorumludur. www.bankavitrini.com'da yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler, mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Yer alan yazılarda herhangi bir yatırım aracı; Hisse Senedi, kripto para biriminin veya dijital varlığın alım veya satımını önermiyor. Bu nedenle sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi, beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Lütfen transferlerinizin ve işlemlerinizin kendi sorumluluğunuzda olduğunu ve uğrayabileceğiniz herhangi bir kaybın sizin sorumluluğunuzda olduğunu unutmayın. © www.bankavitrini.com Copyright © 2020 -UŞAK- Tüm hakları saklıdır. Özgün haber ve makaleler 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu korumasındadır.