GÜNCEL

ABD Altyapıyı Yeniliyor: Krizi Aşmak İçin Keynesyen Reçete mi Devrede?

ABD, yollar, köprüler, enerji şebekesi, hava trafik sistemi, limanlar, geniş bant internet ve kritik tedarik altyapısında büyük bir yenileme dönemine giriyor. Bu hamle yalnızca “eskiyen altyapıyı onarma” değil; aynı zamanda büyümeyi destekleme, istihdam yaratma, sanayi üretimini içeride tutma ve jeopolitik kırılganlığı azaltma stratejisi olarak okunmalı.

Yayınlanma:

5 ay önce

27/04/2026

Yazan:

BankaVitrini

Haber-Analiz | BankaVitrini.com

ABD’de altyapı konusu yeniden ekonomi politikasının merkezine yerleşti. 2021’de kabul edilen Infrastructure Investment and Jobs Act ile 1,2 trilyon dolarlık altyapı harcaması yetkilendirilmiş, bunun 550 milyar doları yeni yatırım olarak tasarlanmıştı. Program; ulaşım, enerji, su, geniş bant internet ve iklim dayanıklılığı gibi alanları kapsıyor.

Ancak 2026’ya gelindiğinde mesele sadece klasik yol-köprü yatırımı olmaktan çıktı. ABD, altyapıyı artık ekonomik güvenlik, savunma hazırlığı ve sanayi rekabeti başlığı altında değerlendiriyor. Beyaz Saray’ın Nisan 2026 tarihli kararında enerji üretimi, taşınması ve altyapı yetersizliğinin ekonomi ve ulusal güvenlik açısından tehdit oluşturduğu vurgulanıyor.

ABD neden altyapıya dönüyor?

Amerikan altyapısı uzun süredir yaşlanma, bakım eksikliği ve kapasite yetersizliği sorunu yaşıyor. Amerikan İnşaat Mühendisleri Derneği’nin 2025 Altyapı Karnesi’nde ABD’nin genel notu C seviyesine yükselse de bu, sistemin hâlâ ciddi yatırım ihtiyacı taşıdığı anlamına geliyor.

Son örneklerden biri hava trafik kontrol sistemi. Reuters’a göre ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, eskiyen hava trafik kontrol sisteminin modernizasyonu için Kongre’den 10 milyar dolar ek kaynak istedi. Daha önce de 12,5 milyar dolarlık kaynak onaylanmıştı. Hedef; eski radar, bakır kablo, yazılım ve kule sistemlerini yenilemek.

Bu tablo, ABD’nin önündeki üç temel sorunu gösteriyor: eskiyen fiziki altyapı, artan enerji talebi ve jeopolitik kırılganlık.

Keynesyen politika mı uygulanıyor?

Evet, büyük ölçüde Keynesyen mantık devrede. Keynesyen politika, kriz veya yavaşlama dönemlerinde devletin kamu harcamalarıyla ekonomiyi desteklemesini öngörür. ABD’nin altyapı hamlesi de bu açıdan klasik Keynesyen reçeteye benziyor:

Devlet harcama yapıyor, projeler başlıyor, istihdam yaratılıyor, özel sektör sipariş alıyor, üretim zinciri canlanıyor ve uzun vadede verimlilik artışı hedefleniyor.

Ancak bugünkü model, 1930’lardaki New Deal tipi saf kamu harcamasından farklı. Yeni model daha çok Keynesyen kamu harcaması + sanayi politikası + ulusal güvenlik ekonomisi karışımıdır.

Bu hamlenin ekonomik amacı ne?

ABD bu yatırımlarla üç sonuç almak istiyor:

Birincisi, büyümeyi desteklemek. Altyapı yatırımları inşaat, çelik, çimento, yazılım, enerji ekipmanı, savunma teknolojileri ve lojistik sektörlerini doğrudan besler.

İkincisi, arz kapasitesini artırmak. Daha iyi liman, yol, enerji şebekesi ve dijital altyapı, üretim maliyetlerini düşürür.

Üçüncüsü, Çin’e karşı üretim ve tedarik üstünlüğünü korumak. Artık altyapı sadece ekonomik değil, jeopolitik bir rekabet alanıdır.

Risk nerede?

Bu politikanın en büyük riski bütçe açığıdır. CBO’nun 2026–2036 görünümüne göre ABD federal bütçe açığı 2026’da 1,9 trilyon dolar, 2036’da ise 3,1 trilyon dolara çıkabilir; açığın GSYH’ye oranı da 2026’da yüzde 5,8 olarak öngörülüyor.

Yani ABD altyapıyı yenilerken aynı zamanda daha fazla borçlanıyor. Bu durum uzun vadede faiz giderlerini artırabilir, dolar likiditesi üzerinde baskı yaratabilir ve küresel sermaye akımlarını etkileyebilir.

Türkiye ve dünya için anlamı

ABD’nin altyapı hamlesi küresel ölçekte şu sonuçları doğurabilir:

Emtia talebi artabilir: Çelik, bakır, alüminyum, çimento, enerji ekipmanı ve kablo talebi yükselebilir.

Faiz baskısı sürebilir: ABD kamu harcamaları ve açıkları yüksek kaldıkça tahvil arzı artabilir.

Sanayi politikası sertleşir: ABD, üretimi içeride tutmak için daha korumacı ve teşvikçi politikalar uygulayabilir.

Türkiye için fırsat alanı oluşur: Makine, kablo, demir-çelik, yapı malzemeleri, enerji ekipmanları ve yazılım tarafında ABD tedarik zincirine girebilen firmalar avantaj sağlayabilir.

Sonuç

ABD’nin altyapı yenileme kararı sadece bir imar programı değildir. Bu, krizi aşmak, büyümeyi canlı tutmak, sanayiyi içeride güçlendirmek ve Çin karşısında stratejik üstünlüğü korumak için uygulanan yeni nesil Keynesyen politikadır.

Bankacılık açısından mesaj net: Altyapı artık yalnızca kamu yatırımı değil; kredi, tahvil, proje finansmanı, enerji güvenliği ve sanayi rekabetinin merkezindeki yeni büyüme alanıdır.

Görüntülenme: 14753

İlgili Etiketler:

Londra’da 2 saat eşiği aşıldı: Bilim, teknoloji ve sporun ortak zaferi

Ortadoğu’da umut ışığı: Asya ve kripto haftaya güçlü başladı

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Akbank “Şehrin İyi Hali” projesinin 12. dönem başvurularını başlattı

Akbank Marka ve İletişim Başkanı Seçil Demiralp, “Yeni dönemde gönüllü sayımızı daha da artırmayı hedefliyoruz. Tüm gençlerimizi iyilik için harekete geçmeye davet ediyoruz” dedi

Yayınlanma:

5 gün önce

24/09/2026

Yazan:

BankaVitrini

Akbank’ın gençleri gönüllülükle tanıştıran toplumsal fayda projesi ‘Şehrin İyi Hali’nde 12’nci dönem başvuruları başladı.

Bankadan yapılan açıklamaya göre, proje, farklı sivil toplum kuruluşlarıyla (STK) işbirliği yaparak gençlere toplumsal fayda üretme ve kişisel gelişimlerini güçlendirme fırsatı sunuyor.

Bu kapsamda tüm üniversiteli gençlerin katılabileceği projede gençler, farklı sivil toplum kuruluşlarıyla (STK) bir araya gelerek toplumsal fayda çalışmalarında yer alacak ve kişisel gelişimlerini destekleyecek deneyimler kazanacak.

Bugüne kadar yaklaşık 25 bin gence ulaşan Şehrin İyi Hali, gençlerin sürdürülebilirlik, çevre, hayvan hakları, toplumsal cinsiyet eşitliği ve sosyal kapsayıcılık gibi alanlarda aktif rol almasını sağladı. Yeni dönemde de gençler, Türkiye’nin farklı alanlarda faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşlarıyla bir araya gelerek gönüllülük çalışmalarına katılacak.

Akbank, projeyle gönüllülük hareketini daha geniş bir alana yaymayı ve gönüllülüğün gençlerin hayatında kalıcı olmasını hedefliyor.

Şehrin İyi Hali gönüllülük etkinlikleri, bu yıl 10-25 Ekim’de 9 sivil toplum kuruluşuyla düzenlenecek. Gençler, Kurtaran Ev ile kulübe yapımı ve boyama, hayvanların bakımı ve gezdirilmesine destek olacak. ‘Kokopelli Şehirde’, Akmerkez’in terasındaki kent tarımı alanında ekoloji ve sürdürülebilir yaşam deneyimi sunarken, Türkiye Down Sendromu Derneğinde kapsayıcılık seminerinin yanı sıra kule yarışları ve pizza atölyeleri gerçekleştirilecek. ‘Bilim Virüsü’nün düzenlediği eğitimlerde de afet farkındalığı üzerine temel kavramlar konuşulacak.

Gençler, ‘Hadi İşaretin’ özel tasarlanmış kutu oyunuyla işaret diline yönelik etkinliklerde yer alırken, Çorbada Tuzun Olsun Derneği ile evsiz bireyler için mutfakta gıda üretimine ve sokakta dağıtım faaliyetlerine destek olacak. Türkiye Omurilik Felçliler Derneği ile tekerlekli sandalye birleştirme çalışmalarına katılacak gençler, engelli bireylerin günlük yaşamda karşılaştıkları zorlukları yakından gözlemleme fırsatı elde edecek. Gençler ayrıca ‘Hayat Tamircisi’ eşliğindeki ‘İkinci Şanslar’ atölyesinde engelli hayvanlar için yürüteç üretecek ve DenizTemiz Derneği/TURMEPA ile gerçekleştirecekleri kıyı temizliğinde topladıkları atık miktarlarını ölçüp, su altı ekosistemine verilen zararları gözlemleyecek.

Şehrin İyi Halinin 12’nci dönemi, gençlerin gönüllülük deneyimini kutlamak amacıyla düzenlenecek özel konserle sona erecek. Gönüllülük programını tamamlayan tüm gençlere sertifika verilecek. Tüm üniversiteli gençler, istedikleri projeye ‘sehriniyihali.com’ adresi üzerinden başvurabiliyor.

– ‘Tüm gençlerimizi iyilik için harekete geçmeye davet ediyoruz’

Açıklamada görüşlerine yer verilen Akbank Marka ve İletişim Başkanı Seçil Demiralp, Şehrin İyi Hali’nin, Akbank’ın insan odaklı sürdürülebilirlik yaklaşımının en güzel örneklerinden biri olduğunu belirtti.

Demiralp, projeye katılan gençlerin seçtikleri alanda gönüllü olarak farkındalık geliştirici atölyelere katıldığını aktararak, şu ifadeleri kullandı:

‘Gençler, bu çalışmalara katılarak sürdürülebilir bir dünya için emek verirken, aynı zamanda liderlik becerilerini, empati yeteneklerini ve sorumluluk duygularını geliştiriyor. Şehrin İyi Hali ile bugüne dek 25 bine yakın genç bu iyilik hareketinin bir parçası oldu. Yeni dönemde gönüllü sayımızı daha da artırmayı hedefliyoruz. Tüm gençlerimizi iyilik için harekete geçmeye davet ediyoruz.’

Görüntülenme: 7135

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Elektronik Parada Yaprak Dökümü

Elektronik Para Sektöründe Lisans Tasfiyesi Hızlandı: 2020 Sonrası Kurulan 12 Şirketin İzni İptal Edildi

Yayınlanma:

5 gün önce

24/09/2026

Yazan:

BankaVitrini

Papel Elektronik Para’nın faaliyet izninin iptaliyle elektronik para ve ödeme kuruluşlarında lisans tasfiyesi yeniden gündemde. 2020 ve sonrasında kurulan şirketler arasında son dönemde art arda lisans iptalleri yaşanması dikkat çekiyor.

Türkiye’de elektronik para ve ödeme hizmetleri sektöründe lisanslı kuruluş sayısındaki değişim dikkat çekici bir boyuta ulaştı. Papel Elektronik Para ve Ödeme Hizmetleri A.Ş.’nin faaliyet izninin iptal edilmesiyle, özellikle son yıllarda sektöre giren şirketlerin önemli bölümünün faaliyet dışına çıktığı görülüyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) resmi mevzuat kayıtlarında Papel’in faaliyet izninin iptaline ilişkin karar 23 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Papel’e elektronik para kuruluşu olarak faaliyet izni 27 Ekim 2022 tarihinde verilmişti. İptal kararı 6493 sayılı Kanun’un ilgili hükümlerine dayandırıldı.

2020 sonrası kurulanlarda tablo dikkat çekiyor

Hazırlanan listeye göre, 2020 ve sonrasında kuruluş izni/faaliyet başlangıcı bulunan 12 elektronik para ve ödeme kuruluşunun lisansı iptal edilmiş durumda.

Bunlar arasında:

IQ Money – 2020 kuruluş
Paybull – 2020 kuruluş
Vizyon – 2021 kuruluş
VepAra – 2022 kuruluş
FZY – 2022 kuruluş
TTM – 2022 kuruluş
ParaQR – 2022 kuruluş
Parolapara – 2022 kuruluş
Payco – 2022 kuruluş
Papel – 2022 kuruluş
Paypole – 2023 kuruluş
Junomoney – 2025 kuruluş yer alıyor.

TCMB’nin resmi ödeme sistemleri mevzuat sayfası da 2025-2026 döneminde Paybull, IQ Money, Paypole, Papara, Pay Fix, Klon, TTM, ParaQR, Parolapara, Vezne24, Junomoney, Payco, TRPOS ve son olarak Papel hakkında faaliyet izni iptali kararlarını listeliyor.

Sadece eski şirketler kapanmıyor

Buradaki önemli ayrıntı, lisans iptallerinin yalnızca uzun yıllardır faaliyet gösteren kuruluşlarla sınırlı olmaması.

Tam tersine, son birkaç yıl içerisinde kurulmuş ve elektronik para/ödeme sektörüne yeni oyuncu olarak giren şirketler de lisans kaybedenler arasında bulunuyor.

Papel bunun son örneği oldu. Şirketin elektronik para kuruluşu olarak faaliyet izni 2022 yılında verilmişti; TCMB’nin 18 Eylül 2026 tarihli kararıyla izin iptal edildi ve karar 23 Eylül’de Resmî Gazete’de yayımlandı.

6493 sayılı Kanun’daki gerekçeler dikkat çekiyor

Lisans iptallerinde tek bir gerekçe bulunmuyor. Kullanılan hukuki dayanaklar arasında faaliyet izninden sonra faaliyete başlanmaması, iznin mevzuata aykırı beyan veya belgelerle alınması, ödeme kuruluşunun gerekli şartları kaybetmesi, faaliyetlerin güvenli şekilde yürütülmesini tehdit eden durumlar ve gerekli tedbirlerin süresinde alınmaması gibi hükümler bulunuyor.

Dolayısıyla her şirket için “aynı nedenle kapatıldı” şeklinde bir değerlendirme yapmak doğru değil.

Bir de birleşmeler var

Sektördeki küçülme yalnızca lisans iptallerinden ibaret değil.

Moka, PayU ve Paynet gibi kuruluşlar ise birleşme/devralma süreçleri nedeniyle faaliyet izinlerinin sona ermesi kapsamında değerlendirilmiş durumda. Bu nedenle hazırlanan listeye dahil edilmemiş olmaları, editoryal açıdan önemli bir ayrım.

“200 firma daha kaldırılır mı?”

Elektronik para sektöründeki lisanslı kuruluş sayısındaki değişim konusunda uzun süredir yapılan bir sektör tahmini yeniden gündeme geldi.

Özel toplantılarda yıllardır “Türkiye’nin 200 lisanslı firmayı daha kaldırabileceği” yönündeki tahminini dile getiren sektör gözlemcilerinden gelen değerlendirmeler, son dönemde yaşanan lisans iptalleri sonrasında yeniden tartışılmaya başladı.

Ancak burada kritik soru şu: Sektör gerçekten kaç lisanslı kuruluşu taşıyabilir?

Çünkü mesele yalnızca şirketlerin kapanması değil. Sermaye yeterliliği, teknik altyapı, iç kontrol, uyum, bilgi güvenliği, işlem hacmi, müşteri sayısı ve sürdürülebilir gelir modeli gibi unsurlar, lisanslı bir ödeme veya elektronik para kuruluşunun ayakta kalabilmesi açısından giderek daha önemli hale geliyor.

“200 firma” tartışmasının asıl önemli tarafı

Bugün itibarıyla ortaya çıkan tablo, sektörde bir eleme ve konsolidasyon sürecinin yaşandığını gösteriyor. Fakat bundan hareketle gelecekte kesin olarak 200 şirketin daha kapanacağını söylemek mümkün değil.

Asıl dikkat çekici soru ise şu: Türkiye’de ödeme ve elektronik para sektöründe kaç şirket gerçekten sürdürülebilir bir iş modeline sahip?

Papel’in de lisansının iptal edilmesiyle birlikte, 2020 sonrası kurulan kuruluşlar açısından ortaya çıkan tablo bu sorunun daha yüksek sesle sorulmasına neden oluyor.

Bankavitrini’nin notu: Hazırlanan listede birleşme nedeniyle faaliyet izni sona eren Moka, PayU ve Paynet yer almıyor. Liste, lisans iptali ile birleşme nedeniyle faaliyetin sona ermesini birbirinden ayırıyor.

Kaynak: TCMB ödeme sistemleri mevzuat kayıtları ve 23 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete.

Görüntülenme: 14299

Okumaya devam et

Erol Taşdelen

150 Milyon TL Kredi Hayali Kurmayın! KOSGEB’de Limit Böyle Eriyor

KOSGEB’in 150 Milyon TL’lik Kredi Desteğinde Kritik Detay: Reklamdaki Rakamı Tam Kullanamayabilirsiniz!

Yayınlanma:

5 gün önce

24/09/2026

Yazan:

Erol Taşdelen

KOSGEB’in istihdam odaklı destek programında açıklanan KOBİ firmaları için 50 milyon TL ve KOBİ Dışı Ticari Firmalar için 150 milyon TL’lik kredi limitleri, işletmeler tarafından “kullanılabilecek kesin kredi tutarı” olarak algılanmamalı.

Çünkü açıklanan üst limitler, bazı işletmeler için çeşitli kriterler nedeniyle aşağı çekilebiliyor.

Daha önce aynı kapsamda kredi kullanıldıysa, kullanılan tutar yeni limitten düşülüyor. Bunun yanında işletmenin toplam borçluluğu da kredi tutarını etkileyebiliyor. Toplam borcun işletme kârının 3 katını aşması halinde ayrıca kesinti uygulanıyor.