CEO PERFORMANSLARI

Banka CEO’larının 2020 ilk yarı Performansı

İş Bankası, Garanti BBVA, Yapı Kredi ve Akbank. 4 büyük özel bankanın hangi CEOsu bankasını daha iyi yönetti? Usta analist Erol Taşdelen banka CEO’larının performansını yazdı:

Yayınlanma:

6 yıl önce

23/08/2020

Yazan:

Erol Taşdelen

Bankacılık sektör Aktif büyüklüğünün %50’sini oluşturan Kamu Bankaları hariç diğer dört büyük banka sektörün 5,3 Trilyon TL Aktif Büyüklüğünün 1,8 Trilyon TL ile % 34’ini oluşturmaktadır. Dolayısı ile bu dört bankanın uyguladığı strateji aynı zamanda o dönem ve yılı sektörün de nasıl geçireceği ile yakından ilgili. Dört banka Sektördeki Nakdi Kredilerin 1,1 Trilyon TL ile % 32’lik paya sahipken; Mevduatın 1 Trilyon TL ve Gayri Nakdi Kredilerin 312 milyar TL ile % 35’lik kısmını oluşturuyor. Özetle, sektörün üçte birini bu dört banka temsil ediyor, ayrıcalıkları ve önemleri de buradan geliyor.

Öncelikle, sektör olarak yılın ilk yarısında neler yaptığını daha rahat görülebilmesi izin özet tabloyu ile başlayalım. Tabloda da görüldüğü gibi 2020 ilk yarısında Sektör Aktif Büyüklüğünü ( Varlıklarını ) %19,2 büyüttü; Krediler % 22,6; Mevduat % 19,2 büyüdü. ( Sektör İlk çeyrekte Aktif Büyüklüğünü %8,5; Kredilerini % 9,1; Mevduatını %9 artırabildiği dikkate alındığında yılın 2. çeyreğinde büyüme hızının arttığı görülmekte ). Hiç kuşkusuz bu bilanço büyümesinde BDDK’nın bankalara sunduğu Aktif Rasyosu (AR) kuralının itici etkisi oldu. Sektör bu büyümelerin de etkisi ile son dönemlerin rekor kar artışına imza attı ve Net Karlılık 2019 yarısına göre % 24,2 arttı. Kısa özetten sonra bu dört bankanın kendi iç sunumlarında da yaptıkları gibi karşılaştırmalı dönemi nasıl geçirmişler yakından bakalım.
Aktif Büyüklükte İŞ BANKASI her zamanki gibi zirvede ve rakipsiz kaldı

Yıllardır Aktif büyüklükte zirveyi bırakmayan İŞ BANKASI takipçileri ile arayı açarak büyümeye devam ediyor. 2020 ilk yarısında 78,5 milyar TL hacimsel büyüme ve % 16,8’lik büyüme oranı ile ilk sırada yer aldı. 2020’de İŞ BANKASI aynı zamanda Yerli Özel ve Yabancı bankalar arasında 500 milyar TL Aktif büyüklüğünü aşan ilk banka oldu. Aktif büyüklükte Garanti BBVA 447,8 milyar TL büyüklük ile 2. Sırada yer alırken 420,1 milyar TL büyüklük ile YKB 3. Sırada yer aldı. YKB 2019 Haziran döneminde Aktif Büyüklükte Garanti BBVA’yı geçmiş ama devamını getirememişti. AKBANK ise Aktif büyüklükte 414,8 milyar TL ile son sırada yer aldı. AKBANK’ın geçmiş yıllarda yer aldığı üst sıralardaki yerini tekrar alabilmek için stratejiler hazırlarken % 15,1’lik büyümeye rağmen bu çabasının üst sıralara çıkmak için yeterli gelmediği görüldü.

Nakdi kredilerde İŞ BANKASI Piyasada olmanın rahatlığı içinde yine zirvede
İŞ BANKASI Nakdi Kredilerde zirvedeki yerini korumaya devam etti. Piyasaya verdiği destek ile 2019 sonundaki 289 milyar TL’Lık kredi hacmini 46 milyar TL artırarak 335 milyar TL’ye taşırken büyüme oranı da % 16 oldu. GARANTİ BBVA Kredilerini % 19 büyüterek büyüme artış oranında ilk sırada yer aldığı gibi 298,9 milyar TL Kredi hacmi ile 2. Sıradaki yerini de korudu. YKB 25,9 milyar TL hacimsel, % 10,8 büyüme ile 3. Sırada yer alırken; AKBANK 27,6 milyar TL Kredilerini büyütmesine rağmen son sırada yer almaktan kurtulamadı. AKBANK ilk çeyrekte kredilerini sadece %2,8 büyüttüğü düşünüldüğünde 2. Çeyrekte Aktif Rasyosu ( AR )’nin de etkisi ile agresif kredi stratejisi döndüğü tahmin etmek zor değil. AKBANK Krediler ile ilgili 2020 başında Ticaret Odalarının açık saldırısına maruz kalmış benim de içinde bulunan bazı yazarlar “haksızlık yapıldığı” yönünde görüş bildirmişti. Bu tablo karşısında “kredi desteği vermiyor” diyen aynı Ticaret Odalarının bankaya bir özür borcu olduğunu düşünüyorum.

Mevduatın tercihi İŞBANK oldu
2019 sonunu 295,9 milyar TL Mevduat ile kapatan fakat yılın ilk çeyreğinde % 4,1 büyüyerek dört banka arasında en az büyüme oranı gösteren İŞBANK yılın 2. Çeyreğinde Mevduatta izlediği büyüme Stratejisi ile artış Hacminde de, artış oranında da en yüksek artış ile ilk sıradaki yerini koruduğu gibi sıralamada arayı da açık ara açmış oldu. İŞBANK yılın ilk yarısında Mevduatını 40,6 milyar TL artırarak 336,5 milyar TL düzeyine taşırken % 13,7’lük bir büyüme gösterdi. İŞBANK 2019 yılında da Mevduatını % 20,6 artırarak en fazla artıran bankalardan olmuştu. Garanti BBBVA % 11’lik artış ile Mevduatını 276 milyar TL’ye yükseltirken; YKB 240,3 milyar TL düzeyine ulaşmış durumda. Yüzdesel %5,9 ve hacimsel 13,2 milyar TL artış ile dört bankanın içinde en az artış performansı sergileyen AKBANK 237,2 milyar TL mevduat ile son sıradaki kalmaya devam etti. AKBANK Yılın ilk çeyreğinde 248 milyar TL Mevduat düzeyine yükselmesine rağmen yılın 2. Çeyreğinde 10 milyar TL’den fazla Mevduat kayıp yaşaması üst sıralara çıkmasına engel oldu.

Gayri Nakdi Kredilerde İŞBANK farkı açtı, AKBANK küçülen tek banka oldu
Nakdi Kredilerde olduğu gibi Gayri Nakdi Kredilerde de İŞ BANKASI Hacimsel olarak açık ara ilk sırada yerini korudu. Üstelik özellikle Dış Ticaretin yavaşladığı dönemde Akreditif Kredilerini de % 18,7’lik büyüme sağlayarak yaptı bunu. Bunu yapması için Rekabetten yeni müşteriler kazandığını tahmin temek zor değil. 2019 sonunda 92,9 milyar TL olan Gayri Nakdi Kredilerini % 18,6 artırarak 110,3 milyar TL düzeyine çıkarırken ZİRAAT BANKASI’nın arkasından Gayri Nakdi Kredilerde 2.liğe otururken Türkiye’de ZİRAAT BANKASI dışında Gayri Nakdi Kredilerde 100 milyar TL kredi hacmini aşan ilk banka olma unvanını da kazanmış durumda. Gayri Nakdi Kredilerde İŞBANK arkasında 94,4 milyar TL kredi hacmi ile YKB yer alırken Garanti BBVA 64,6 milyar TL ile hacimsel yerlerini korurken AKBANK 43,2 milyar TL Gayri Nakdi kredi ile son sırada yer aldı. Dört banka arasında Gayri Nakdi Kredileri düşen tek banka da AKBANK oldu. AKBANK’ın 43,2 Milyar TL Kredi hacmi ile rakipleri ile arasındaki fark da ciddi açılmış durumda. AKBANK’ın 2020 ilk çeyreğindeki Akreditif kredileri de 2019 sonundaki 4,3 milyar TL’den altı ayda 3,7 milyar TL’ye gerilemesi Gayri Nakdi kredilerde Rekabet ile farkın açılmasında olumsuz etkisi oldu.

İŞBANK Net Faiz gelirlerinde ilk sırada yer aldı
Nakdi kredi hacminde ve Mevduatta dört banka arasında en az kredi hacmine sahip banka olan AKBANK Net Faiz Gelirini %37,2 yükselterek en çok yükselten banka oldu. AKBANK’ın bunu kredi faiz olanlarında piyasaya göre yüksek mevduatta düşük fiyatlama stratejisi ile sağladığını anlamak için Banka uzmanı bile olmaya gerek yok. Akbank 2019 ilk yarısında 7 milyar TL’lık Net Faiz tutarını 2020 ilk yarısında 9,6 milyar TL düzeyine çıkardı. Bu artışa rağmen Hacimsel yetersizlik nedeni ile İşbank 11,8 milyar TL; Garanti BBVA 11 milyar TL Net Faiz Geliri ile AKBANK’ın önünde yer aldı. İŞBANK 11,8 milyar TL Net Faiz geliri ile ilk sırada yer alırken 7,8 milyar TL ile YKB dördüncü sırada yer aldı. YKB artış oranı ( % 8,6 ) da rakiplere göre düşük kaldı.

GARANTİ BBVA Net Ücret ve Komisyon Gelirinde ilk sırada yer aldı
BBDK ve TCMB’nin Banka ücret ve Komisyonlar ile ilgili 01.02.2020 tarihinde 31035 sayılı Resmi Gazetede yayınlanması ile 01 Mart 2020 ( bazı maddelerin 01 Nisan 2020 )’de yürürlüğü gerilmesi ile 2400 adetlerde olan ücret ve komisyonların disipline edilerek bir tarifeye bağlanması ve 51 adete indirilmesi müşterileri / firmaları rahatlattığı gibi hiç kuşkusuz bankaların ücret ve komisyon kayıplarına neden olacaktır. Bunu asıl etkisinin diğer dönemlere yansıyacağı gibi keyfi ücret ve komisyon gelirlerinin de önü alınmış oldu. Zira içlerinde benim de bulunduğum olaya dışardan bakan bağımsız yazarlar bankaların almış olduğu haksız ücret ve komisyonların haksızlığını ve piyasadan gelen tepkiler sık sık yazmıştık. TCMB’nin ve BDDK’nın bu yöndeki düzenlemelerinde geç kalmakla birlikte önemli bir düzenleme olduğunu da yazmış, karar alıcılara, “40 defa hacca gitseniz bu kadar sevap işleyemezdiniz” cümlesini kurmuştum. Firmaların bu düzenleme ile ne kadar kazandıklarını ( daha doğrusu bankalarca haksız yere alınırken ceplerinde kaldığını ) da önümüzdeki dönemde rakamlar ile ortaya koyacağım. Bu kısa açıklamadan sonra konumuza dönelim.

Ücret ve Komisyon Gelirlerinde sektör yılın ilk yarısında yukarıdaki açıkladığım nedenlerin de etkisi ile 4 milyar TL kayıp yaşadı. Bu kaybın önümüzdeki dönemlerde de devam edeceğini yazmak kahinlik olmayacaktır. 2019 ilk yarısında 54,3 milyar TL Faiz Dışı Gelir sağlayan bankaların bu geliri 2020 ilk yarısında 50,7 milyar TL düzeyine düşmüş durumda. Sektörün kaybı % 6,6 oldu. Yılın ilk çeyreğinde sektör % 4,3 artış ile kapandığı düşünüldüğünde Ücret Komisyon kaybı daha fazla olduğu anlaşılıyor. GARANTİ BBVA yılın ilk yarısında Net Ücret ve Komisyon gelirini 2019 aynı dönemine göre 2,8 milyar TL’de 2,9 milyar TL’ye yükselttiği görüldü. GARANTİ BBVA aynı zamanda bankalar arasında en yüksek Ücret ve Komisyon geliri sağlayan banka konumunu sürdürdü. İŞBANK ufak bir kayıp ile dönemi kaparken Ücret ve Komisyon gelirini artırabilen 2. Banka YKB oldu. Ücret ve Komisyon gelirlerinde en yüksek kayıp AKBANK’ta yaşandı. AKBANK 2019 ilk yarısında 2,2 milyar TL Ücret ve Komisyon yaratırken 305 milyon TL kayıp yaşayarak 2020 ilk yarısında 1,9 milyar TL gelir düzeyine %-13,4’lük kayıp yaşamış durumda. AKBANK dört banka arasında yılın ilk çeyreğinde de Ücret ve Komisyon kaybı yaşayan tek banka idi.

Büyüme stratejisi meyvesini verdi, İŞBANK Net Karlılığı en fazla artıran banka oldu
Yılın ilk çeyreğinde dört banka da Brüt karlılık artışını Net Karlılığa taşıyamayarak kar düşmesi yaşamıştı. Yılın 2. Çeyreğindeki bilanço büyümesi sayesinde Garanti BBVA hariç diğer üç banka Net karlılıkta 2019 ilk yarısına göre artış yaşadı. Karlılığını en fazla artıran banka İŞBANK oldu. İŞBANK 2019 ilk yarısındaki 2,4 milyar TL’lık Net karlılığını % 26 artırarak 3 milyar TL düzeyine çıkardı. AKBANK %7,7’lik artış ile 2. Sırada yer alırken YKB Net karlılığını % 4,2 artırdı. GARANTİ BBVA ise 3,6 milyar TL karlılıktan % 11’lük kayıp yaşayarak 3,2 milyar TL Net Karlılık ile yılın ilk yarısını kapamasına rağmen en fazla Net Karlılık sağlayan banka oldu.

Üst Yönetim ödemelerinde AKBANK ilk sıraya yükseldi
Paramedya takipçileri “banka üst yönetime yapılan ödemelere” özel bir ilgi duyduğumuzu bilir. Bu ilgi ilk başta bazı bankalarda ödemelerin banka karlılıkları ve bilanço başarıları ile doğru orantılı halde olmamasından kaynaklanmaktadır. Zira bu bankalar borsada işlem yapmakta ve küçük yatırımcıları da yakından ilgilendiriyor. BDDK’nın banka üst yöneticilerine ( bazı bankalar “kilit yönetici” diyor ) yönelik henüz bir düzenlemesi yok. Olmalı mı kesinlikle olmalı! Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2019’daki bir Ekonomi Paketinde bu yönde düzenleme yapılacağı yer almasına rağmen henüz netleşmiş bir düzenleme yok. Bu konuda asıl sorun Kamu ve bu dört bankada değil, yabancı ortaklı ( özellikle Arap sermayeli bankalarda ) olduğunu, bu konuda geçen hafta da detaylı bir yazı yayınladığımızı takipçiler biliyor. Konumuz olan dört büyük bankanın bu alandaki ilginç değişimlerine bakalım. Daha önce alt ve orta sıralarda yer alan AKBANK bu çeyrekte olduğu gibi artışa devam ederek Üst Yönetime 45,3 milyon TL ödeme yaparak ilk sıraya çıkmış durumda. Ödeme artış oranı ilk çeyrekte olduğu gibi % 39 oldu; ( evde çalıştırmaya başladığı personelin yemek parasını, mesaisini, kasa tazminatını kestiğine yönelik sık şikayetler gelen ve bu konuda dahi tasarruf yapan banka üst yönetimi kendilerine kesenin ağzının açtığı görülüyor ). İŞBANK % 8,8’lik enflasyonun altında bir artış yaptığı görülürken bu alanda asıl değişiklik YKB ve GARANTİ BBVA’da yaşandı. YKB ilk çeyrekte %-70’lik bir düşüş ile 2019 ilk çeyreğinde ödenen 33,6 milyon TL’yi 10 milyon TL’ye düşürerek Bankaların Üst Yönetimlerine bu yönde net mesaj vermişti. YKB 2020 ilk yarısında da 2019’daki ödemeyi 45,5 milyon TL’den %62,9 düşürerek 16,9 milyon TL’ye indirmiş durumda. Bunda Bankanın tekrar Koç Grubuna geçmesini direkt etkisinin olduğunu tahmin etmek zor değil. GARANTİ BBVA bu duruma kayıtsız kalmayarak Üst Yönetime astronomik bütçe ayırmaktan vaz geçen 2. Banka oldu. Zira 2019 ilk yarısında ödenen 57,1 milyon TL’yi % -33,3 kısarak 2020 ilk yarısında 38,1 milyon TL’ye çekerek tasarrufa geçmiş durumda. Önümüzdeki dönemlerde bu stratejiye diğer bankaların da dönmesi beklenmekte. Zira 2000 ve 2008 Krizlerinde AB ülkelerinde ve ABD’de Banka Üst Yönetime verilen primleri Kamu otoritesi düzenlemeler ile engellemiş hatta bazı CEO’lara yüksek primler nedeni ile davalar açılmıştı.

SONUÇ : Aslında 2020 özellikle ilk iki ay bankalar için müthiş başlamıştı. Bilançoda ( özellikle kredilerde ) büyüme söz konusu idi. Piyasalar 2018-19 şokunu atlatmış faiz oranları tahminlerin ötesinde hızla düşmüş, piyasa güven endeksi artmış, sanayiciler yatırım yapabilecek düzeye gelmiş, Leasingciler tekrar ortaya çıkmıştı. Hatta çoğu sanayici yeni yatırım sözleşmelerini yapmış, yatırım kredileri için limitler hazır hale gelmişti. Ta ki 2020 Mart ilk haftasında büyü bozulana kadar. COVİT-19 ile tanışan Türkiye için tam bir kaos başladı. Yurt dışından da iyi haberler gelmemesi; hava yolu taşımacılığının durması, seyahat serbestliğinin kaldırılması; ihracat – ithalat kanallarının tıkanmaya başlaması gerçekten bizim için de yeni bir deneyimdi. Bu süreci Kredilerdeki sert fren BDDK tarafından Aktif Rasyosu ( AR ) çözümü ile tekrar itici etkisi oldu. Rasyoyu tutturmak ve ceza yememek için bankalar özellikle TL kredilerde piyasaya döndü bu süreçte YP Mevduatlara Kamu dışındaki bankalar faizi sert düşürerek veya vadeli hesap açmayarak YP Mevduatın Kamu bankalarına gittiği görüldü. Her banka süreci farklı “Strateji ve öncelikler” ile yönetirken yılın 2. Yarısının da Genişleyici Para Politikasının terk edilip Sıkı Para Politikası etkisi ile bankalar açısından ilginç ve zorlu bir süreç geçeceğe benziyor. Kredi Takip sürelerinin 90 günden 180 güne çıkarılması nedeni ile bekletilen dosyalar şu an için bankaların korku kabusu olurken, burada yüzdürülen alacak kalitesi düşmüş kredi hacmi de banka bilançolarını tehdit eden ana unsur haline gelmiş durumda.
Erol TAŞDELEN
Ekonomist – Siyaset Bilimci
[email protected]

Görüntülenme: 18835

Bankalardan BENİMLE NİYE ÇALIŞMIYORSUN Komisyonu

İş Bankasının sırrı nedir?

Okumaya devam et

BANKA HABERLERİ

Erol TAŞDELEN yazdı: AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ 2026 İLK ÇEYREK PERFORMANSLARI

Yayınlanma:

3 ay önce

06/05/2026

Yazan:

Erol Taşdelen

Bankacılık sektörü 2026 yıl ilk çeyrek mali verileri incelendiğinde ilk dikkat çeken veri, Sektör 2025 aynı dönemine göre bilançoyu sadece %6 büyütürken; Net Karlılık ortalamada %33 büyüdü. Yerli Sermayeli Özel Bankaların toplam Net Karlılığı % 66 yükselirken; Yabancı Ortaklı Bankalar %25, Kamu Bankaları %22 büyüttüğü görüldü. Buna rağmen Enflasyona göre realize edildiğinde sadece Yerli Özel Bankaların karlılık sağladığını söylemek yanlış olmayacak. Karlılık hacmine bakıldığında ise Kamu bankaların 106 milyar TL; Yabancı Ortaklı Bankaların 101 milyar TL; Yerli Özel Bankaların 82 milyar TL Net Karlılık açıkladığı görüldü.

SEKTÖRDE BİLANÇO BÜYÜMEYE GÖRE GELİR TABLOSU BAŞARILI

2025 sonunu 46,9 trilyon TL bilanço büyüklüğü ile kapatan Bankacılık Sektörü 2026 ilk çeyreğinde sadece %6 büyüme ile 49,7 trilyon TL hacme ulaştı. Banka Bilançolarındaki büyümenin sınırlı kalmasında, Makro İhtiyati Tedbirler stratejisi kapsamında TCMB’nin kredi büyümeye getirdiği aylık sınırlama yaptırımının etkisi büyük oldu. Bu nedenle 2025 yılını 23,1 trilyon TL Kredi hacmi %8 büyüyerek 24,9 trilyon TL seviyesinde kaldı. Buna karşılık 594 milyar TL’lik Takipteki Alacaklar %14 büyüme ile 679 milyar TL hacmine ulaşmış durumda. Bu tutar içinde yıl içinde Takip Tahsilat ve Varlık Yönetim Şirketlerine devir yapılan 10 milyar TL seviyesinde alacaklar düşünüldüğünde sektörün gerçek takip tutarı açıklananın üzerinde oldu. 2025’de özelikle Tüketici ve Kredi Kartlarındaki takiplerin artışı bankaları zorladı. Sektör 2025 yılında Beklenen Zarar Karşılılarına 810 milyar TL ayırırken, 2025 yılı ilk çeyreğinde %10 artışla 892 milyar TL hacmini aşmış durumda. Bankaların çoğu Ticari İşlemlerden Zarar ederken, özellikle Türev ve Kambiyo İşlemler buradaki zararı artırdı; bu alanda karlılığını artıran banka yok gibi… Sadece değerlendirmeye aldığımız dört büyük bankanın Türev İşlemler Zararı ilk çeyrekte 92,9 milyar TL oldu. Sektör Sermaye Piyasası İşlemlerden 174 milyar TL zarar yazdı.

2025 sonunu 27,2 trilyon TL Mevduat hacmi ile kapatan sektör, 2026 ilk çeyreğinde %4 büyüme ile 28,3 trilyon TL Mevduat hacmine ulaştı. Toplam Mevduatın %38,2’sine denk gelen 10,8 trilyon TL’lik kısmı ise vadesiz mevduattan oluştu. 2025 sonunda 4,1 trilyon TL olan Özkaynaklar da %4 artış ile 4,3 trilyon TL seviyesini aşmış durumda.

DÖRT BÜYÜKLER NE YAPTI?

Kısa sektörel özetten sonra, değerlendirdiğimiz sektörün kamu bankaları dışında amiral gemileri konumdaki dört özel bankanın ( AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ ) 2026 yılı ilk çeyrek için açıkladıkları ve KAP’a bildikleri faaliyet raporları; mali veriler ve bilanço dipnotlarına göre karşılaştırmalı verilerine yakından bakalım. Dört büyük bankanın 15,8 trilyon TL bilanço büyüklüğü ile sektörün aynı zamanda üçte bir hacmine sahip olması ile sektöre yön verme kapasitesine sahip; önemleri de buradan geliyor.

Değerlendirmeye alınan dört büyük banka 15,8 trilyon TL Aktif Büyüklüğü ile sektörün %32’sini; 8,8 trilyon TL nakdi kredi hacmi ile %35’lik ve 10 trilyon TL’lik mevduat hacmi ile sektörün %36’lik kısmını oluştururken; 93 milyar TL’lik Net Kar ile de sektör Net Karlılığının %32’ini oluşturuyor. Ana kalemlerden yola çıkarak özel dört büyüklerin 2026 yılı ilk çeyrek fotoğrafını çekip performansına daha yakından bakalım:

AKTİF Büyüklükte İŞBANK farkı açarak liderliğe devam ediyor

2026 ilk çeyreğinde sektör ortalamada %6 büyüdü. Aktif büyüklükte dört büyükler ortalama %5 büyürken İŞBANK ve YAPI KREDİ ilk çeyrekte Aktif büyüklünü %7 büyüme ile en fazla artıran bankalar oldu. GARANTİ BBVA %5 büyüme; AKBANK %3 büyüme ile ortalama büyümenin altında kaldı. Aktif büyüklüğünü en fazla artıran banka ise 310 milyar TL ile İŞBANK oldu. İŞBANK 5 trilyon bilanço büyüklüğünü aşmaya yakın olduğu da görüldü.

Dört büyükler arasında geçmiş yıllarda olduğu gibi İŞBANK Aktif Büyüklükte açık ara liderliği devam ediyor ve 4,9 trilyon TL büyüklüğü ulaşmış durumda.

Toplam NAKDİ Kredilerde İŞBANK liderliğe devam etti

İŞBANK 2,5 trilyon TL’yi aşan brüt nakdi kredi hacmi ile ilk sıradaki yerini korudu. 2026 ilk çeyreğinde GARANTİ BBVA 2,4 trilyon TL; YAPI KREDİ ve AKBANK 1,9 trilyon TL Kredi hacmine ulaştı. İŞBANK son çeyrek atağı ile 177 milyar TL kredi artışı ile kredi hacmini en fazla artıran banka oldu. AKBANK Brüt Kredi hacminde dördüncü sıraya düşmüş durumda.

GAYRİ NAKDİ Kredilerde İŞBANK tekrar lider

Gayri Nakdi Kredilerde dört büyükler ortalama %7 büyürken, %9 büyüme ile YAPI KREDİ önde yer aldı. AKBANK%6, GARANTİ BBVA %5 artışa rağmen ortalama büyümenin altında yer alan bankalar oldu. İŞBANK 963,8 milyar TL Gayri Nakdi kredi hacmi ile rekabetteki liderliğini sürdürüyor.

Gayri Nakdi Kredilerde ilk üç sırada yer alan bankalar arasında fark hızla kapanırken, AKBANK Rekabetin oldukça gerisinde kalmış durumda.

İŞBANK 3 trilyon lira mevduatı aşan ilk özel banka oldu

Mevduatta dört büyükler ortalama %5 büyürken %7 büyüme ile AKBANK en fazla büyüme sağlayan banka oldu. İŞBANK aynı zamanda 168,9 milyar TL mevduat artışı ile toplamda 3 trilyon 267 milyar TL mevduat hacmine ulaştı. YAPI KREDİ %3 ile ortalama büyümenin altında yer alan tek banka oldu.

Net Faiz Gelirinde GARANTİ BBVA liderliğini korudu

2026 yılı başında Mevduat ve Kredi faizlerinde düşme beklentisi artarken İsrail ve ABD’nin İran saldırı ve İran’dan beklenmeye direnç ile savaşın uzaması beklentileri terse çevirdi. Örneğin %-4345’lere kadar düşen Ticari Kredi faiz oranları %50’leri tekrar aşmış durumda. Bu durum ister istemez bilanço hacimlerine göre Net Faiz Gelirlerinde bankalar arası fark oluşturmaya başladı. GARANTİ BBVA 60,8 milyar TL ile en fazla artış performansı sergilerken; İŞBANK 2025 aynı dönemine göre %136 artış ile en fazla artışı gösteren banka oldu. AKBANK Net Faiz Gelirinde dördüncü sıraya düşmüş duurmda.

Net Ücret ve Komisyon Gelirlerinde GARANTİ BBVA liderliğini korudu

2026 ilk çeyreğinde GARANTİ BBVA 41,6 milyar TL Net Ücret Komisyon Geliri sağladı. İŞBANK 38 milyar TL Net getiri elde ederken; AKBANK ve YAPI KREDİ 30 milyar TL net getiri sağladı. AKBANK dördüncü sıraya düşerken; İŞBANK %41 artış ile gelirini en fazla artıran banka oldu.

Net Karlılıkta da GARANTİ BBVA açık ara önde

2026 ilk çeyreğinde Net Karlılıkta Bankacılık sektörü %33 büyüdü. Dört büyüklerin ortalaması da sektör ortalamasının üzerinde %48 artış yakaladı. Net Karlılığını 33,3 milyar TL’ye taşıyan GARANTİ BBVA dört büyükler arasında her zamanki gibi açık ara önde yer aldı. İŞBANK 20,3 milyar TL Net Karlılık ise ikinci sırada yer alırken; YAPI KREDİ 20,2 milyar TL karlılık yakaladı. AKBANK 19,2 milyar TL net Karlılık hacmi ile dördüncü sıraya gerilemiş durumda.

Üst Yöneticilere Yapılan ödemeler

2026 ilk çeyreğinde banka Üst Yöneticilere 402 milyon TL ödeme ile AKBANK en fazla ödeme yapan banka oldu. Banka bu durumu “bizde brüt ödeme, diğer bankalarda Net Ödeme o nedenle biz yüksek gözüküyor” şeklinde açıklamaya çalışsa da banka Raporlarında böyle bir açıklaya yer almadığı için teyit edemedik. Bu nedenden dolayı bu kadar fark ödemesi de zaten matematiksel bir açıklama olmamakta. Zira, BDDK Raporlama standartları net, bankaya göre farklılık göstermemekte! Bu konuda belirsizlik var ise BDDK’nın bu konuda Raporlara standart getirmesi faydalı olacaktır.

İŞBANK 207 milyon TL ile ikinci sırada yer alırken; GARANTİ BBVA 172 milyon TL ödeme yaptı. YAPI KREDİ ise 116 milyon TL ile %87 artışa rağmen Üst Yönetime en az ödeme yapan banka oldu. Bankaların hacim ve gelişme performansları ile Üst Yönetim ödemelerinin orantılı olmadığı dikkat çekti.

Borsada işlem gören bankaların Üst Yönetici ödemelerini SPK ve BDDK’nın daha yakından incelemesinde fayda var. Zira, dört büyükler dışındaki bankalarda da bu alanda ciddi sapmalar var.

Banka genel performansları

Liralaşma Stratejisi kapsamında, TCMB ve BDDK’ın eleştirilere neden olan sektörel düzenlemeler teker teker iptal edilip Rasyonel Zemine oturtulmaya başlanırken, geçmiş dönemdeki düzenlemelerin olumsuz etkisi 2025 ve 2026 ilk çeyreğinde de sektörde kendini hissettirdi. Makro İhtiyati Tedbirlerin Hukuk başta olmak üzeri Mali Politikalar ile de desteklenmemesi programın etkisini azaltırken; TCMB ve Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın aşırı müdahalesi bankaların hareket alanını da kısıtlamış durumda.

KKM Hesapların sonlandırılması; İç Piyasada Ticari Dövizli ödemelerin tekrar serbest bırakılması; İhracat Bedellerine Destek Kurunun %2’den %3’e çıkarılması; TCMB Reeskont Kredilerindeki “döviz almama yasağının” kalkması Reel Sektörü olumlu etkilerken; TCMB’nin TL ve Döviz Kredilerdeki kısıtlamanın devam ettirdiği gibi daha da kısılarak nerede ise durma noktasına getirmesi; Yüksek Kredi faiz oranının devam etmesi; Kredilerde takip hacimlerinin artması; Siyasi gerilim ortamının devam etmesi Bankacılık Sektörü ve Reel Piyasanın belirsiz ve kaygıları 2026’ya miras olarak taşımız durumda. Üzerine; İsrail, ABD’nin İran’a da saldırması eklenince uzayan Savaş Süreci Bankacılık sektörünü de kaygıları artırdıken, ani para hareketlerine karşı tedbirli davrandıkları görüldü. Sektör başta Dubai gibi finans merkezleri olmak üzere Ortadoğu’daki sıcak parayı çekebilmek için beklenti içine girdiği de görüldü. Vergideki İstisna düzenlemeleri bu beklentiyi desteklerken ilk izlenim bu sürecin kolay olmayacağını gösterdi.

Konkordato sayısının artması; Talebi Baskılama üzerine kurulan Enflasyonu Düşürme Stratejisi esnaf ve sanayici üzerinde baskıyı artırdı. Reel piyasadaki durgunluk, üzerine durma noktasına gelen Ticari Krediler, firmaların nakit akışının bozmuş durumda. Kredilerdeki NPL (Non-Performing Loans – Takipteki Krediler Oranı) rasyosundaki yükselme eğilimi bankaların stres katsayısını da artırırken geleceğe yönelik beklentileri de olumsuz etkilemekte. Bankaların Takipteki Alacaklarını Varlık Yönetim Şirketlerine devrederek sıcak para yaratma yoluna gittiği görüldü. Uygulanan Ekonomi Programın rasyonelliği ve geçen süreye rağmen etkilerin beklenen düzeyde olmaması da bankacılık sektörü üst yöneticiler tarafından eleştiri almaya başladı. İç Siyasetteki gerilim ve Körfezdeki belirsizlikler sektörü de olumsuz etkilemekte.

Dört büyük bankanın 2026 ilk çeyrek hacimsel büyüklükleri, gelişme performansları, piyasaya verdikleri destek, profesyonel yönetim yapısı, personel memnuniyeti, müşteri hizmet kalitesi, Dijitalleşme, gelen şikayetlere çözüm odaklı hızlı geri dönüşleri dikkate alındığında dört banka arasında bir sıralama yapılır ise en başarılı bankalar İŞBANK ve GARANTİ BBVA olarak kendini göstermekte; YAPI KREDİ büyüme stratejisi ile atağa geçerken; AKBANK bir çok kalemde dördüncü sıraya yerleşmesine rağmen Üst Yönetime en fazla ödeme yapan banka olarak dikkati çekti.

Erol TAŞDELEN – Ekonomist www.bankavitrini.com

**********

MERAKLISINA EKLER:

Resim

Erol TAŞDELEN yazdı: AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ 2025 PERFORMANSLARI

Erol TAŞDELEN yazdı: YILIN SON ÇEREĞİNE BANKACILIK SEKTÖRÜ VE 4 BÜYÜKLER NASIL GİRDİ?

Erol TAŞDELEN yazdı: AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YKB 2024 PERFORMANSLARI

AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YKB 2022 İLK ÇEYREK CEO PERFORMANSLARI

AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YKB 2021 CEO PERFORMANSLARI

Görüntülenme: 88429

Okumaya devam et

BANKA ANALİZLERİ

Erol TAŞDELEN yazdı: AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ 2025 PERFORMANSLARI

Yayınlanma:

5 ay önce

08/02/2026

Yazan:

Erol Taşdelen

2025 YILINDA BANKACILIK SEKTÖRÜ NE YAPTI?

Bankacılık sektörü 2025 yıl sonu mali verileri incelendiğinde ilk dikkat çeken veri, Sektör 2024 yılına göre bilançoyu %44 büyütürken; Net Karlılık ortalamada %38 büyüdü. Yerli Özel Bankaların toplam karlılığı % 43 yükselirken; Yabancı Ortaklı Bankalar %27, Kamu Bankaları %57 büyüttüğü görüldü. Buna rağmen Enflasyona göre realize edildiğinde gerçekte sektörün karlılığını koruyabildiğini söylemek yanlış olmayacak.

SEKTÖRDE BİLANÇO BÜYÜMEYE DEVAM ETTİ

2024 sonunu 32,6 trilyon TL bilanço büyüklüğü ile kapatan Bankacılık Sektörü 2024 yılında %44 büyüme ile 46,9 trilyon TL hacme ulaştı. Kredilerdeki büyümenin sınırlı kalmasında, Makro İhtiyati Tedbirler stratejisi kapsamında TCMB’nin kredi büyümeye getirdiği aylık sınırlama yaptırımının etkisi büyük oldu. Buna rağmen 2024 yılını 16 trilyon TL Kredi hacmi ise %44 büyüyerek 23 trilyon TL seviyesini aştı. Buna karşılık 293 milyar TL’lik Takipteki Alacaklar %103 büyüme ile 594 milyar TL hacmine ulaşmış durumda. Bu tutar içinde yıl içinde Takip Tahsilat ve Varlık Yönetim Şirketlerine devir yapılan 15 milyar TL seviyesinde alacaklar düşünüldüğünde sektörün gerçek takip tutarı açıklananın üzerinde oldu. 2025’de özelikle Tüketici ve Kredi Kartlarındaki takiplerin artışı bankaları zorladı. Sektör 2024 yılında Beklenen Zarar Karşılılarına 541 milyar TL ayırırken, 2025 yılında %50 artışla 810 milyar TL hacmini aşmış durumda. Bankaların çoğu Ticari İşlemlerden Zarar ederken, özellikle Türev ve Kambiyo İşlemler buradaki zararı artırdı; bu alanda karlılığını artıran banka yok gibi… Sektör 89 milyar TL’si Kambiyo Net Zararı olmak üzere Faiz Dışı İşlemlerde Nette 124 milyar TL zarar yazdı.

2024 sonunu 18,9 milyar TL Mevduat hacmi ile kapatan sektör, 2025 yılında %44 büyüme ile 27,2 trilyon TL Mevduat hacmine ulaştı. Toplam Mevduatın %37,4’üne denk gelen 10,2 trilyon TL’lik kısmı ise vadesiz mevduattan oluştu. 2024 sonunda 2,9 trilyon TL olan Özkaynaklar da %43 artış ile 4,1 trilyon TL seviyesine yaklaşmış durumda.

DÖRT BÜYÜKLER NE YAPTI?

Kısa sektörel özetten sonra, değerlendirdiğimiz sektörün kamu bankaları dışında amiral gemileri konumdaki dört özel bankanın ( AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ ) 2025 yıl sonu için açıkladıkları ve KAP’a bildikleri faaliyet raporları; mali veriler ve bilanço dipnotlarına göre karşılaştırmalı verilerine yakından bakalım. Dört büyük bankanın 14,9 trilyon TL bilanço büyüklüğü ile sektörün aynı zamanda üçte bir hacmine sahip olması ile sektöre yön verme kapasitesine sahip; önemleri de buradan geliyor.

Değerlendirmeye alınan dört büyük banka 10,8 trilyon TL Aktif Büyüklüğü ile sektörün %32’sini; 8,2 trilyon TL nakdi kredi hacmi ile %36’lık ve 6,8 trilyon TL’lik mevduat hacmi ile sektörün %35’lik kısmını oluştururken; 282 milyar TL’lik Net Kar ile de sektör Net Karlılığının %31’ini oluşturuyor. Hadi ana kalemlerden yola çıkarak dört büyüklerin 2025 yılı fotoğrafını çekip dört büyük banka performansına daha yakından bakalım:

AKTİF Büyüklükte İŞBANK farkı açarak liderliğe devam ediyor

Aktif büyüklükte dört büyükler ortalama %38 büyürken GARANTİ BBVA ikinci yarıdaki atağı ile Aktif büyüklünü (%47) en fazla artıran banka oldu. AKBANK ve YAPI KREDİ %33 büyüme ile ortalama büyümenin altında kaldı. Aktif büyüklüğünü en fazla artıran banka ise 1,3 trilyon TL ile İŞBANK oldu.

Dört büyükler arasında geçmiş yıllarda olduğu gibi İŞBANK Aktif Büyüklükte açık ara liderliği devam ediyor ve 4,6 trilyon TL büyüklüğü ulaşmış durumda. İŞBANK aynı zamanda dört büyüklerden 4 trilyon TL Aktif büyüklüğünü aşan ilk banka oldu.

Toplam NAKDİ Kredilerde İŞBANK liderliğe devam etti

İŞBANK 2,3 trilyon TL’yi aşan brüt nakdi kredi hacmi ile ilk sıradaki yerini korudu. 2025 yıl sonunu GARANTİ BBVA 2,2 trilyon TL; YAPI KREDİ ve AKBANK 1,8 trilyon TL Kredi hacmine ulaştı. İŞBANK son çeyrek atağı ile 724 milyar TL kredi artışı ile kredi hacmini en fazla artıran banka oldu.

GAYRİ NAKDİ Kredilerde İŞBANK tekrar lider

Gayri Nakdi Kredilerde dört büyükler ortalama %50 büyürken, %56 büyüme ile AKBANK önde yer aldı. GARANTİ BBVA %48, İŞBANK %43 artışa rağmen ortalama büyümenin altında yer alan bankalar oldu.

Gayri Nakdi Kredilerde ilk üç sırada yer alan bankalar arasında fark hızla kapanırken, AKBANK yüksek büyüme artışına rağmen Rekabetin oldukça gerisinde kalmış durumda. İŞBANK 896 milyar TL hacim ile liderlik koltuğuna tekrar oturdu. GARANTİ BBVA 811 milyar TL; YAPI KREDİ 776 milyar TL hacme ulaşırken; AKBANK 545 milyar TL hacim ile dört büyükler arasında acık ara rekabette gerilere düşmüş durumda.

İŞBANK 3 trilyon lira mevduatı aşan ilk özel banka oldu

Mevduatta dört büyükler ortalama %40 büyürken %46 büyüme ile İŞBANK en fazla büyüme sağlayan banka oldu. İŞBANK aynı zamanda 971 milyar TL mevduat artışı ile toplamda 3 trilyon 99 milyar TL mevduat hacmine ulaştı. AKBANK %33 ile ortalama büyümenin altında yer alan tek banka oldu.

Net Faiz Gelirinde GARANTİ BBVA liderliğini korudu

2025 yılın ilk aylarında Mevduat ve Kredi faizlerinde düşme beklentisi artarken İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanının ve onlarca belediye çalışanının tutuklanması ile tüm beklentiler tersine döndüğü gibi faiz oranlarında da sert yükselme yaşandı. Örneğin %45’lere kadar düşen Ticari Kredi faiz oranları %60’lara kadar çıktı. Bu durum ister istemez Net Faiz Gelirlerinde bankalar arası fark oluşturmaya başladı. GARANTİ BBVA 165 milyar TL ve %65 artış ile en fazla artış performansı sergilerken; 2024’e göre %181 artış ile İŞBANK Net Faiz Gelirini en fazla artıran banka oldu.

Net Ücret ve Komisyon Gelirlerinde GARANTİ BBVA liderliğini korudu

2025 yılında GARANTİ BBVA 143 milyar TL Net Ücret Komisyon Geliri sağladı. İŞBANK 134 milyar TL Net getiri elde ederken; AKBANK 114milyar TL; YAPI KREDİ 110 milyar TL net getiri sağladı.

Net Karlılıkta da GARANTİ BBVA açık ara önde

2025 yılında Net Karlılıkta Bankacılık sektörü %38 büyüdü. Dört büyüklerin ortalaması da sektör ortalamasına yakın seyrederek %35 oldu. Net Karlılığını 100,6 milyar TL’ye taşıyan GARANTİ BBVA dört büyükler arasında açık ara önde yer aldı. İŞBANK 67,4 milyar TL Net Karlılık ise ikinci sırada yer alırken; AKBANK 57,2 milyar TL, YAPI KREDİ 47 milyar TL karlılık yakaladı.

Üst Yöneticilere Yapılan ödemeler

2025 yılında banka Üst Yöneticilere %47 artış ve 837 milyon TL ödeme ile AKBANK en fazla ödeme yapan banka oldu. Banka bu durumu “bizde brüt ödeme, diğer bankalarda Net Ödeme o nedenle biz yüksek gözüküyor” şeklinde açıklamaya çalışsa da banka Raporlarında böyle bir açıklaya yer almadığı için teyit edemedik. Bu konuda belirsizlik var ise BDDK’nın bu konuda Raporlara standart getirmesi faydalı olacaktır.

YAPI KREDİ 786 milyon TL ile ikinci sırada yer alırken; GARANTİ BBVA 728 milyon TL ödeme yaptı. İŞBANK ise 380 milyon TL ile Üst Yönetime en az ödeme yapan banka oldu. Bankaların performansları ile Üst Yönetim ödemelerinin orantılı olmadığı dikkat çekti.

Banka genel performansları

KKM Hesapların sonlandırılması; Ticari Dövizli ödemelerin tekrar serbest bırakılması; İhracat Bedellerine Destek Kurunun %2’den %3’e çıkarılması; TCMB Reeskont Kredilerindeki “döviz almama yasağının” kalkması Reel Sektörü olumlu etkilerken; TCMB’nin TL ve Döviz Kredilerdeki kısıtlamanın devam ettirdiği gibi daha da kısılarak nerede ise durma noktasına getirmesi; Yüksek Kredi faiz oranının devam etmesi; Kredilerde takip hacimlerinin artması; Siyasi gerilim ortamının devam etmesi Bankacılık Sektörü ve Reel Piyasanın belirsiz ve kaygıları 2026’ya miras olarak taşımız durumda.

Dört büyük bankanın 2025 yılında hacimsel büyüklükleri, gelişme performansları, piyasaya verdikleri destek, profesyonel yönetim yapısı, personel memnuniyeti, müşteri hizmet kalitesi, Dijitalleşme, gelen şikayetlere çözüm odaklı hızlı geri dönüşleri dikkate alındığında dört banka arasında bir sıralama yapılır ise en başarılı Bankalar İŞBANK ve GARANTİ BBVA olarak kendini göstermekte.

Erol TAŞDELEN – Ekonomist www.bankavitrini.com

*******************

MERAKLISINA EKLER:

Görüntülenme: 53693

Okumaya devam et

BANKA ANALİZLERİ

AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YKB 2025 İLK YARI PERFORMANSLARI

Yayınlanma:

11 ay önce

14/08/2025

Yazan:

Erol Taşdelen

2025 İLK YARI YILINDA BANKACILIK SEKTÖRÜ NE YAPTI?

Bankacılık sektörü 2025 ilk yarı mali verileri incelendiğinde; Sektör 2024 yılına göre bilançoyu %21 büyütürken, Net Karlılıkta %34 büyüttü; Kredi Takip hacmi %46 büyüyerek 427 milyar TL’ye yükselirken; Kredi hacmi %22 büyüme ile 19 trilyon 555 milyar TL seviyesine yükseldi. Yılın ilk yarısında Mevduat hacmi %21 artış ile 22,9 trilyon TL seviyesine yükseldiği görüldü. Toplam Mevduatın %35’lik kısmı ise vadesiz mevduattan oluştu. Diğer önemli bir gösterge ise çoğu bankanın Net Ücret ve Komisyon Gelirinin, Net Faiz Gelirinin üzerinde hacimsel ve oransal artması oldu. Bu durum sık rastlanmamakla birlikte sektörün TCMB Kredi snıtlama stratejisi nedeni ile bankaların ağırlığı ücret ve komisyon geliri sağlamaya vermesi bunun için Üye İşyeri (POS), Sigorta, para transferleri gibi ücret ve komisyon geliri sağlayan ürünlere yöneldiklerinin belgesi niteliğinde. Bu süreçte yasal olarak kredilerden alınmaması gerek fazladan alınan ücret ve komisyon haksızlığını eleştiri olarak yazmak zorundayım. Genel hacimsel büyümeye baktığımızda aslında sektörün “mevcudu koruma” gibi bir veriler ile yüzleştiğini söylemek yanlış olmaz. Özetle; Bankaların 2025’de TCMB’nin Talebi Baskılama aracı olarak kredileri kısma stratejisi kıskacında faaliye gösterdiğini de unutmamak gerek.

Resim

DÖRT BÜYÜKLER NE YAPTI?

Kısa sektörel özetten sonra, değerlendirdiğimiz sektörün kamu bankaları dışında amiral gemileri konumdaki dört özel bankanın ( AKBANK, GARANTİ BBVA, İŞBANK, YAPI KREDİ ) 2025 ilk yarısında açıkladıkları ve KAP’a bildikleri faaliyet raporları; mali veriler ve bilanço dipnotlarına göre karşılaştırmalı verilerine yakından bakalım. Dört büyük bankanın 12,8 trilyon TL bilanço büyüklüğü ile sektörün aynı zamanda üçte bir hacmine sahip olması ile sektöre yön verme kapasitesine sahip; önemleri de buradan geliyor.

Değerlendirmeye alınan dört büyük banka 12,8 trilyon TL Aktif Büyüklüğü ile sektörün %33’ünü; 5,7 trilyon TL nakdi kredi hacmi ve 6,8 trilyon TL’lik mevduat hacmi ile sektörün %35’lik kısmını oluştururken; 131 milyar TL’lik Net Kar ile de sektör Net Karlılığının %31’ünü oluşturuyor. Ana kalemlerden yola çıkarak dört büyüklerin 2025 ilk yarı fotoğrafını çekelim:

AKTİF Büyüklükte İŞBANK liderliğe devam etti

Dört büyükler arasında geçmiş yıllarda olduğu gibi İŞBANK Aktif Büyüklükte açık ara liderliği devam ediyor ve 3 trilyon 975 milyar TL büyüklüğü ulaşmış durumda.

Aktif büyüklükte dört büyükler ortalama %19 büyürken; GARANTİ BBVA %24 ile Aktif büyüklünü en fazla artıran banka oldu. AKBANK ile YAPI KREDİ sektör ortalama büyümenin altında kaldı. Aktif büyüklüğünü en az artıran banka ise %12 ile AKBANK oldu.

Toplam NAKDİ Kredilerde İŞBANK liderliğe devam etti

İŞBANK 2 trilyon TL krediyi aşan ilk özel banka oldu ve brüt nakdi kredi hacmi ile ilk sıradaki yerini korudu. 2025 ilk yarısında GARANTİ BBVA 1,9 trilyon TL; YAPI KREDİ 1,5 trilyon TL, AKBANK 1,4 trilyon TL Kredi hacmini aşmış durumda. İŞBABK yılın ilk yarısında aynı zamanda 373 milyar TL kredi artışı ile kredi hacmini en fazla artıran banka oldu.

GAYRİ NAKDİ Kredilerde de İŞBANK lider

Gayri Nakdi Kredilerde dört büyükler ortalama %28 büyürken; 741 milyar TL hacmi ile İŞBANK ilk sırada yer aldı. AKBANK 417 milyar TL gayri nakdi kredi hacmi ve %19 artış oranı ile rekabetin oldukça gerisinde yer alan banka oldu.

İŞBANK Mevduatta da açık ara farkı koruyor

Mevduatta dört büyükler ortalama %21 büyürken; %24 büyüme ile İŞBANK en fazla büyüme sağlayan banka oldu. İŞBANK 2,6 trilyon TL Mevduat hacmi ile ilk sıradaki yerini de korudu. AKBANK %15 büyüme ile %21 ortalama büyümenin altında yer alan tek banka oldu.

Net Faiz Gelirinde GARANTİ BBVA açık ara önde

2025 yılında TCMB’nin kredilerdeki büyümeyi sınırlandırıcı tedbirler alması bankaları zor durumda bıraktı. Bankalar arasında Net Faiz Gelirinde de farkların açılmasına neden oldu. GARANTİ BBVA 63,1 milyar ve %38 artış ile en fazla artış performansı sergilerken; YAPI KREDİ Net Faiz Gelirini artıramayan tek banka oldu.

Net Ücret ve Komisyon Gelirlerinde GARANTİ BBVA lider

2025 ilk yarısında GARANTİ BBVA 64,2 milyar TL Net Ücret Komisyon Geliri sağladı. İŞBANK 60 milyar TL Net getiri elde ederken; YAPI KREDİ 49,5 milyar TL; AKBANK 48,5 milyar TL net getiri sağladı. AKBANK Net Ücret ve Komisyonunu %62 ile en fazla artış saplayan banka olmasına rağmen son sıradan kutulamadı.

Net Karlılıkta da GARANTİ BBVA açık fark yarattı

2025 ilk yarısında Net Karlılıkta Bankacılık sektörü %34 büyüdü. Buna karşılık dört büyüklerin ortalama karlılıkları 2024 yılı aynı dönemine göre %13 büyüyebildi. Net Karlılığını 53,6 milyar TL’ye taşıyarak GARANTİ BBVA açık ara önde yer aldı. İŞBANK 29,8 milyar TL; AKBANK 24,8 milyar TL; YAPI KREDİ 22,7 milyar TL Net karlılıkta kaldı. AKBANK %3, İŞBANK %2 büyüme ile sektörün ve karşılaştırılan bankaların oldukça gerisinde kaldığı görüldü.

Üst Yöneticilere Yapılan ödemeler

2025 ilk yarısıda banka Üst Yöneticilere 595 milyon TL ödeme ile AKBANK en fazla ödeme yapan banka oldu, AKBANK üst yönetim ödemelerini %49 artırarak aynı zamanda en fazla artış yapan banka da oldu. Garanti BBVA 285 milyon TL ile ikinci sırada yer alırken İŞBANK 225 milyon TL ödeme yaptı; YAPI KREDİ ise 126 milyon TL ödeme ile en az ödeme yapan banka oldu. Bankaların genel performansları ile Üst Yönetim ödemelerinin orantılı olmadığı dikkat çekti.

Genel Değerlendirme:

2025’in ilk yarısında sektör:

Kredi genişlemesi sınırlı oldu
Gelir modelini faizden çok komisyona kaydırdı
Mevcudu koruma stratejisiyle ilerledi
Üst yönetim ödemeleri, performansla uyumlu görünmedi

Bu tablo, bankaların mevcut piyasa koşullarında risk iştahını azaltarak, komisyon bazlı gelir modelini güçlendirdiğini net biçimde ortaya koyuyor. Aynı koşullarda bankalar arasında farklar ise tamamen yönetim becerilerinden ve stratejik bakış akışından kaynaklandığı ise çok net. Reel Piyasadaki belirsizlik ise bankaları zorlayan en önemli unsur oldu…

Erol TAŞDELEN – Ekonomist www.bankavitrini.com

Görüntülenme: 16689

Okumaya devam et